x

Sosyal medyada yatırımın geri dönüşü hesaplanabilir mi?

Her yatırım geri dönüş sağlamak için yapılır ama her yatırımın geri dönüşü hesaplanabilir mi? Buna kesin bir şekilde “evet” yanıtını vermek pek mümkün değil. Çünkü bazı zamanlarda yaptığınız yatırımın geri dönüşünü ölçebilmek için ihtiyacınız olan verilere ulaşmanız mümkün olmayabilir.

Son zamanların en çok tartışılan konularından biri de sosyal medya yatırımlarının geri dönüşünün hesaplanmasının mümkün olup olmadığı yönünde. Bu konuda çok fazla deneme yapılıyor ama bir beğeninin değeri veya bir takipçinin size reel olarak ne kazandırabileceğini ölçmeye yönelik çabaların pek de başarılı olduğunu söylemek mümkün değil.

Peki ama geri dönüşü ölçmek isterken acaba yanlış yere bakıyor olabilir miyiz?

Sosyal medya büyük çoğunluk için bir pazarlama aracı. Ölçümlenmek istediğinde ise alışageldiğimiz geleneksel yöntemler bize somut sonuçlar sağlayamıyor. Çünkü elimizdeki somut veriler takipçi sayısı veya etkileşim oranı gibi arzu edilen dönüşümle doğrudan bağlantı kurulması zor değerler.

Aslında kolayca elde edebildiğimiz bu sosyal medya verilerinin çok sayıda ve çok çeşitli olması, günün sonunda elde etmek istediğimiz tek veriye, yani yatırımın geri dönüşüne indirmeyi daha da zorlaştırıyor. Diğer yandan temel olarak finansal bir terim olan yatırımın geri dönüşü, sadece sosyal medya yatırımlarınız özelinde ele alındığında bir anlamda elma ile armudu toplamaya çalışmaya benziyor.

Tüm bunlar da sosyal medya için bu hesabı yapmanın anlamsız olduğu sonucuna varmamıza neden oluyor. Eğer bunu kabul edersek geriye; sosyal medya pazarlamasını marka gücünü ve imajını güçlendiren ama doğrudan geri dönüşü olmayan bir çalışma olarak kabul etmekten başka bir seçenek kalmıyor.

Fakat sosyal medya geleneksel bir iletişim ya da pazarla aracı değil. O yüzden geleneksel yöntemlerin dışına çıkıp daha değişik bir yaklaşım ile konuyu ele almak çok işe yarayabilir. Bu şekilde belki finansal anlamda bir geri dönüş hesabı yapmak söz konusu olmayacak ama en azından sosyal medya için yaptığınız yatırımın ne şekilde işinize yaradığını görmek mümkün olabilir.

Bunun için ilk önce sosyal medya çalışmalarınızı ölçülebilir parçalara, yani kampanyalara bölmenizde fayda var. Bir şeyi ölçebilmek için ilk ihtiyaç duyduğumuz şey bir hedef. Dolayısıyla her kampanyanın ölçülebilir bir hedefi olmalı. Özellikle başlangıçta hedefleri ne kadar dar kapsamlı tutarsanız ölçmesi ve değerlendirmesi o kadar kolay olur. Hedeflerin kapsamları zaman içerisinde genişletilebilir.

İlk hedefler için şunlardan biri seçilebilir; bir formun doldurulmasını sağlamak, kullanıcıların ebülteninize üye olmasını sağlamak, belirli bir ürün veya ürün grubunun satışlarını artırmak, belli bir gün veya günün belli bir saatinde satış sağlamak, sitenizin belli bir sayfasının ziyaret edilmesini sağlamak… Bu örnekleri kendi durumunuza göre çeşitlendirebilirsiniz. Önemli olan sizin için bir değeri olan hedefler seçebilmek.

Bu koşulların her birine dair kampanya öncesinde elinizde bazı veriler olması, kampanyanın etkisini ölçmek açısından önemli. Daha sonra her kampanya özelinde yaptığınız yatırımı ve geri dönüşlerin sizin için net değerini karşılaştırarak bu yatırımlarınızın geri dönüşünü hesaplayabilirsiniz.

Kampanya esnasında sizin kontrolünüzde olan sosyal medya kanallardan kaç kişiye ulaşabildiğinizi de bu hesaba katarsanız, daha sonraki çalışmalarınızda eriştiğiniz kişi sayıları değiştiğinde ne gibi geri dönüşler alabileceğinizi de ön görmek açısından faydalı olabilir.

Sonuç olarak elinizdeki geleneksel anlamda bir yatırım geri dönüşü hesabı olmayacak ama doğru bir strateji ve bu basit yöntem bile bu konudaki çabaların somut olarak ne kadar işe yaradığını görmeniz için işinize yarayabilir.

Yorumlar (8)

  1. Sosyal medya gücünü görmemek mümkün değil.
    Tv firmaları, markalar takipcisi çok olanlara reklamını yaptırıyor…
    Zamanın boşa harcanmadı yer…

    Cevapla
  2. Bence kampanyalar aklı bir şekilde planlanabilirse hesaplanabileceğini düşünüyorum. Epey zamandır üzerinde kafa patlattığım bir durum

    Cevapla
  3. Sosyal medyanın önemi küçümsenmeyecek seviyededir.İlerliyen yılarda daha da artacaktır.

    Cevapla
  4. Hesaplanır sorun yok her şey hesaplanır ama rakamlar her zaman doğruyu söylemez . Bize her zaman doğruyu gösterecek tek bir çizgi yoktur biz burada verileri ortak bir elekten bir çok gez geçirim doğru alanlara gücümüzü force etmeyi becerme kabiliyetine ulaşmalıyız.

    Cevapla
  5. Sonuç olarak elinizdeki geleneksel anlamda bir yatırım geri dönüşü hesabı olmayacak ama doğru bir strateji ve bu basit yöntem bile bu konudaki çabaların somut olarak ne kadar işe yaradığını görmeniz için işinize yarayabilir.

    Cevapla
  6. Sosyal medya her pazarda git gide daha da güçleniyor.

    Cevapla
  7. Son derece güzel ve özgün bir makale eline sağlık Ümit hocam

    Şu sözün bir gerçek “marka gücünü ve imajını güçlendiren ama doğrudan geri dönüşü olmayan” olmayan demeyelimde zor olan 🙂 diyelim.

    Sosyal olaylarda Sosyal medyanın başarılı etkisini çok rahat görüp gözle görür şekilde ölçebiliyoruz, Arap baharından tutunda, son yıllarda Türkiye’deki düşünceye hakarette konusunda canlanan sosyal medya hareketlerinde.. Ancak bu markalar için çok daha uzun tepki vermekte geciken zahmetli bir yol.

    Ölçümleme konusunda ise %100 haklısın, markaların sosyal medyadaki takipçi sayıyısına bakıyorsun onbinlerce. Bu onbinlerce kişi sosyal medya uzmanları yada sosyal medya ajansları olarak FAN diye adlandırılıyor. Peki bir marka onbinlerce fanının oldugu bir sayfadan bir post gönderirde bunu sadece 15-20 kişi paylaşır yada begenirmi “LİKE, ReTwit, Pin, Digg, buzz, muzz” ? Ne yazık ki durum bundan ibaret. Fan = Fanatik yani bir marka konusunda ilgisi yüksek olan hadi yüksek olmasada eh işte olan diyelim ama bunu ölçümlemeye geldiginizde durum karışıyor. Bence bir markanın binde bir oranında paylaşım seviyesi varsa bence bu başarısız bir sosyal medya deneyimidir.

    Ancak ben böyle düşünürken sosyal medya ajansı bunu grurla web sitesine referans olarak koyabiliyor. Yada firma gurur ile benim sosyal medya ajansım şu bu işi biliyor diyebiliyor.

    Gelelim ölçülebilen ve buna göre pazarlama stratejileri geliştirebilen firmalara. Ben bu konuda çok iyi bir örnek olacağına inandıgım Godaddy örnek olarak vermek istiyorum. Adamlar sosyal medyada çok başarılılar, gerek takipçi oranlarıyla, gerek ise paylaşımlarınının begenilme olaylarıyla yüksek seviyede. Peki bunlar ölçümlenip değerlendirilebiliyormu ? Evet başarılı bir şekilde ölçümleniyor ve bu ölçümleme diğer kampanyalarını şekillendiriyor. Peki geri dönüşü oluyor mu ? Evet çok hızlı oluyor hemde 🙂 adamların bir kampanyayı duyurması ile ortalama yarım milyon kişi ilk 24 saat içinde o kamnyadan yararlanabiliyor.

    Şimdi bu örneği inceleyerek ölçüm kavramını tekrar gözden geçirsem sanırım markanın sektörünün, hızlı tüketim oranının, sundugu avantajların, sosyal medyayı sıklıkla kullanma oranınında bu ölçümlerde kriter olarak alınması gerekir diye düşünüyorum. Bu kriterlerle eşleşen sektörde zekice planlanmış sosyal medya kampanyalarının çok başarılı olacağını düşünüyorum..

    Bunlara istinadende bu ölçümlemelerin bir programla yapılabileceğine kesinlikle inanmıyorum, bir insan tarafından gözden geçirilip analiz edilecek bir değer olacağını düşünüyorum.

    Gece gece uyku haliyle hatalar yaptıysam affola 🙂 tekrar tebrik ederim güzel bir yazı güzel bir analiz.

    Cevapla
  8. Tamamen pazarlanan işin doğasına göre ROI hesabı yapılıp yapılamayacağı irdelenmeli. Unutmamak gerekirki bahsettiğimiz yeni iletişim kanalları, sayısal kanallardır yani ölçümlenebilirlikleri en önemli özelliklerindendir. Bazı firmalar kendilerine ait sosyal medya ROI frameworklerine sahipler, dijital ortamdaki gelir ve gider kalemlerini belirlemek bu işin püf noktası… Belitmem gerekirki gözlemlendiğim daha çok işi online transactionlar ile yürüyen firmalar verimli ROI hesabı yapabiliyor.

    Cevapla

Bir Cevap Yazın