Yatırımcılar sevmez ama günümüzün hala en önemli gelir modeli: Reklam
Arama
Reklam Servisleri

Yatırımcılar sevmez ama günümüzün hala en önemli gelir modeli: Reklam

online-advertisingTürkiye’de bugüne kadar yatırımcılarla görüşmüş olan girişimciler çok iyi bilirler ki eğer “Gelir modeliniz nedir?” sorusuna “Reklam” cevabını verirlerse yatırımcıların suratları biraz düşecektir. Çünkü özellikle Türkiye’de yatırımcı reklama dayalı gelir modellerini güvenilir görmez ve bu sebeple de sevmez. O yüzden de bizim ülkemizde e-ticaret, üyelik modelli servisler, yazılım servisleri (SaaS) gibi projelere yatırımcı ilgisi herzaman daha yüksektir. Dünyada da çok farklı değil aslında, ama yatırımcı popülasyonu daha yüksek olduğu için reklam modelli işlere de yatırımcı bulmak mümkün olabiliyor. Hatta bazen gelir modeli olmayan işlere de…

Bu yazıyı yazarken dikkatinizi çekmek istediğim bir nokta var. O yüzden bu girişi yaptım…

Farkında mısınız bilmiyorum ama bugün dünyada herkesin her hareketini takip ettiği dev internet şirketlerinin çoğunun gelir modeli “Reklam”… Ben bu konuyu birkaç kez Webrazzi konferanslarında dile getirdim ama hiç yazmadığımı farkettim. Daha doğrusu Serdar Kuzuloğlu yazmadığımı farkettirdi, kendisine teşekkürler 😉

Dilerseniz hep birlikte hızlıca bir beyin fırtınası yapalım ve bahsettiğim detayı birkaç örnekle değerlendirelim.

Dünyanın önde gelen dev internet şirketlerinden birkaç tanesini hatırlayalım. Mesela Google, Facebook, Yandex ve Twitter’ı düşünelim…

Söz konusu şirketler yılda milyonlarca doları mühendislik yatırımlarımlarına da harcasalar, dünyanın en güçlü mühendis kadrolarına da sahip olsalar, günün sonunda reklam satıyorlar ve reklam geliriyle milyarlarca dolarlık değerlemelere sahip oluyorlar.

Aşağıda bu şirketleri biraz detaylandırdım…

Google
Google’ın mühendis kadrosundan bahsetmeye sanırım gerek yok. İnsansız araçlar, internetin yönünü belirleyen arama algoritmaları, harita servisleri gibi birçok teknik üstünlüğü olan servisini mühendislerine ve bu alana yaptığı yatırımlara borçlu.

Google’ın bugünkü piyasa değeri 285.19 milyar dolar. Gelir modeli ise bildiğiniz gibi reklam hatta gelirinin %90’dan fazlası reklamdan sağlanıyor.

Facebook
Malumunuz kendisi dünyanın en büyük sosyal ağı ve inanılmaz bir yazılım altyapısı ile dünyanın en önemli mühendislerini bünyesinde barındırıyor. Firma kendisini “Hacker Company” olarak tanımlıyor ve şirket kültürü tamamen yazılım üzerine kurulu.
Bugünkü piyasa değeri 113.9 milyar dolar ve gelirinin 2013 2. çeyreğine göre %88’i reklamdan sağlanıyor.

Yandex
Rusya’nın en büyük arama motoru. Bildiğiniz gibi şu anda Türkiye pazarında ve büyük olasılıkla önümüzdeki yıllarda farklı ülkelerde de hizmet vermeye başlayacak. Şirketin tüm entellektüel sermayesi yazılımı ve haliyle bütçlerinden en büyük payı da büyük olasılıkla mühendisleri alıyor.
Bugünkü piyasa değeri 12.66 milyar dolar ve Yandex’in 2013 2. çeyrek sonuçlarına baktığımda reklam gelirinin toplam gelirlerinin %97’sinden fazlasına denk geldiğini görüyorum.

Twitter
1 milyar dolardan halka arz için geri sayımda. Aynı şekilde herhalde yazılıma harcanan bütçeleri konuşmaya gerek yoktur. Twitter’ın sahip olduğu güç sosyal medyayı yarattı dersem yanlış olmaz. Gelir modeli ise yine: “Reklam”…

Özetle, dikkat çekmek istediğim nokta şu;

Ne kadar mühendislik harcaması yapılırsa yapılsın, ne kadar büyük bir güç haline gelinirse gelinsin, internette büyük cirolara ulaşmış şirketlerin büyük bölümünün yolu algılandığının aksine reklamdan geçiyor.

Google, Facebook, Yandex, Twitter ve birçok başka şirket altyapısına ve yazılımına önem veriyor, bu yönleriyle bizim zihnimizdeki yerlerini alıyorlar ama günün sonunda gelir modelleri nedir diye baktığınızda, bu dev şirketler varlıklarını nasıl sürdürüyorlar diye düşündüğünüzde alacağımız cevap aynı olacak: “Reklam”

Bu konunun üzerine biraz daha konuşmak mümkün. Mesela gelir modeli reklam olan şirketlerin hayat damarlarından birinin KOBİ’ler olduğunu mutlaka vugulamak gerekiyor. Aynı zamanda “Long Tail” kavramının da reklam söz konusu olduğunda nasıl büyük bir potansiyel barındırdığının altını çizmek şart. Bu konuları da bir başka yazıda paylaşacağım…

Yorumları GösterYorumlar Gizle (10)
  1. Ufuk Karaca dedi ki:

    Yatırımcıların gelir kaynağını “Reklam” olarak görmemesi çok doğal çünkü Google, Facebook, Twitter değil ki bunlar gelir kaynakları reklam olsun, sabit olsun, artsın…

  2. Sezer dedi ki:

    Reklam veren penceresinden baktığınızda reklam verebileceği mecraa Türkiye’de lider arama motoru, lider sosyal ağlar. Pazar pastasının en büyük paydaşları bunlar. Velhasıl internet sektörünün tozunu yutmuş reklam tarafında bilgi birikimine sahip arkadaşlar da iyi bilirler ki, Türkiye’de internet reklamveren tarafında interneti iş yapış şekillerine yansıtan ya da direkt internet tabanlı iş yapanlar oluşturuyor. Henüz dünyadan bi haber KOBİ sayısı korkutucu boyutlarda. Kaldı ki nasıl bir dönüşüm sağlayacakları konusundan da bi haberler. Türkiye’de KOBİ’lerle bağ kurabileceğimiz ürünler geliştirmemiz şart. Pazarlamanın yeni yaklaşımı bağ kurma ve bu yaklaşımın Türkiye’de nasıl işe yaradığı twitter ve facebook örneğinde görülüyor. Güç birliği yapılması gerekiyor. Entellektüel sermayeye bilgi sermayesine fazlasıyla sahibiz. Web 1.0 döneminden günümüze uzanan internet şirketleri var bu ülkede. Türkiye’nin milli ürünler ve servisler geliştirip tarafların kazan-kazan ilişkisine dayalı çözümler üretmesi gerekiyor. Dünya’da emsalleri fazlasıyla var, modelleri incelemek isteyenler Rusya’daki Vkontakte örneğini de inceleyebilirler.

  3. Vedat dedi ki:

    Türkiye’de banner reklamı geçtim, tanıtım reklam yazıları bile 20-50 lira arasında değişiyor. Bir web sitem için günlerdir tanıtım yazısı peşinde koşan şirketler var. Teklifleri 40 lira civarında ve nasıl kabul etmezsiniz diye diretiyorlar. Piyasa ederi o kadar diye laf anlatıyorlar. Bir boyacının 2 günlük boyama parası 1000 tl civarı. Neredeyse günlük sigara ve yemek parasına emek istiyorlar. Yurt dışı bir firma 100 Euro ödüyor:)

    Fiyat politikaları o kadar düşük ki gelişmeye olanak sağlamıyor. Doğal olarak reklama dayalı sistem ve web sitelerine bakış olumsuz oluyor. Reklamlarımız maalesef hala google adsense mahkumu. Doğal değil mi?

  4. Yazar dedi ki:

    Reklam ile kazanç sağlayabilecek siteler büyük kesime hitap ediyorlar ve işleri reklam satmak olduğu için büyük operasyon maaliyetleri altına girişmiyorlar..Örneğin SDN ninde kazançlarının büyük kısmı reklam üstünden..Şimdi Yatırımcı arar mı ? Aramaz..Bugün sdn gibi bir site açsanız yatırımcı arar mısınız ? Aramazsınız..Çünkü maaliyeti yok denecek kadar azdır bu işin..

    Bence yatırımcılar reklam kazancı istemiyor yerine önce şuna bakmalısınız hedefi reklam ile kazanmak olan girişimler yatırımcı istiyor mu ? Bence istemiyorlar..Ayrıca reklam ile kazanılabilecek maksimum gelirde zaten Türkiye şartlarında yatırımcıyı mutlu etmez..

  5. okan dedi ki:

    Türkiye’de birçok yatırımcı hazır iş aramakta.Taşın altına elini kim atıyor şu zamanda ? Proje kötü olabilir ama alsın bir karşısına dinlesin belki şuan da kötü olabilir ama yatırımcılar girişimcilere şunu sormalı! Ben sana 1 milyon dolar verecem proje çıktısı bana ne sunacaksın? Yada ben sana 5 milyon dolar vercem bana ne tür hizmet vereceksin denmeli bence.Yazılım + donanım şuanda sıcak sermaye olması halinde her yerde yepılır oluşturulur.Yatırımcılar aslında girişimden çok girişimciye yatırım yaptıkları bilincine kapılması gerekli!

  6. Mehmet dedi ki:

    Guy Kawasaki’nin sevdigim meshur bir sozu var:
    Sales fix everything

    Modelleri farkli da olsa satabildigin surece ayaktasin.

    Internet/mobil sirketinin reklamdan baska satacagi bir seyi yok.

    Simdi Instagram’in da reklama sarilmasi da ayni yola cikiyor.

    Bu tarz sirketlerin Amerika’da olmasi ve ancak kurulduktan 2 yildan sonra kara gecmeleri reklam isinin zorlugunu gosteriyor.

  7. nurettin dedi ki:

    reklam her zaman bir seçenek olmuştur. gelir modeli reklam
    olmayan siteler dahi reklam anlaşmaları yapıyorlar.

  8. Nazım G. dedi ki:

    “Hacker Company” derken tam olarak neyi
    kastettiniz?

  9. Marshall dedi ki:

    Reklam yoksa herşey yalan konu çok iyi olmuş bence tşkler.

Bir Yorum Yazın