x

22 Ağustos’a Makyaj Geldi, Neler Değişti?

İnternet kullanımını düzenlemek ve interneti başta çocuklar olmak üzere hepimiz için daha güvenli bir mecra haline getirmek için pek çok önemli değişiklik getirecek olan meşhur “Güvenli İnternet” (ya da daha sık kullanılan adıyla “internet yasakları”) esaslarına BTK tarafından bazı (kozmetik) düzenlemeler yapıldı.

BTK’nın sitesinde yayınlanan yeni taslakta kimi değişiklikler yer alsa da, kamuoyunun temelde itiraz ettiği konuların çoğu varlığını korumayı sürdürüyor. Temmuz ayında İnternet Kurulu’nun konuyla ilgili paylaştığı önerileri inceleyen BTK, önerileri neredeyse bire bir olarak yeni taslağa dahil etti.

Yeni taslakta göze çarpan en büyük iki değişiklik artık 4 ayrı filtre yerine aile ve çocuk olmak üzere 2 filtre bulunması ve 22 Ağustos tarihinin 3 ay ertelenmesi. Filtre seçmek istemeyecek kullanıcıların durumları ve filtrelenecek ya da erişimi engellenecek sitelerin hangi kriterlere göre belirleneceği konularında ise hayatımızı değiştirecek bir yenilik göze çarpmıyor… Ama yeni taslak yeni soruları da gündeme getiriyor.

Öncelikle bunun henüz bir taslak olduğunun altını çizelim. BTK’nın sitesinde şu anda yayında olan taslak 14 Ağustos tarihine kadar kamuoyunu bilgilendirme amacıyla yayında kalacak. Bu sırada isteyenler konuyla ilgili görüşlerini BTK’ya iletebilecekler. BTK da bu görüşleri de değerlendirdikten sonra taslağa son halini verecek ve 22 Ağustos’ta ilk testler başlayacak.

3 ay sürecek testlerin ardından 22 Kasım’da da ev kullanıcılarına yönelik filtre uygulaması Avrupa Güvenlik ve İş Birliği Teşkilatı’nda (AGİT) bulunan 56 ülke arasında internette filtre sistemi kullanan tek ülke Türkiye olacak. Tabi Bianet’in Danıştay’a yürütmenin durdurulması için yaptığı başvuru olumlu sonuçlanmazsa…

Yeni taslakta dikkat çeken önemli değişimler şunlar:

11 Kişilik Kurul

Filtrenin hangi siteleri kapsayacağına bir kurul karar verecek. 11 kişiden oluşan kurul sitelerin hangi kapsama gireceğine karar vermekle kalmayacaklar, konuyla ilgili talep ve şikayetleri de değerlendirecekler. Yani sorumlu olduğunuz site bir sebepten aile veya çocuk filtreleri kapsamından çıkartılmazsa bu kurula itiraz etmeniz gerekecek. Çok kısa zamanda binlerce başvuru ile karşı karşıya kalacağını tahmin ettiğim bu kurulun bu tarz bir iş yükünü nasıl kaldırabileceğini ise en büyük soru işaretlerinden biri.

Herkes İçin 2 Filtre

Daha önce 4 olan filtre sayısı aile ve çocuk olarak 2’ye indiriliyor. Fitle kullanmak için servis sağlayıcılara başvurmak gerekiyor, yani filtrelerin dışında kalmak isteyenlerin özel bir şey yapmasına gerek yok. Çocuk profilinin içeriğinde hangi siteler olacağı şu anda açıklanmış değil. Aile filtresinde ise 3 farklı seçenek daha bulunuyor. Bu seçeneklerde oyun, sohbet ve sosyal medya site ve uygulamalara erişim kısıtlanmış olacak. Fakat hangi oyun, sohbet ve sosyal medya sitelerinin filtrenin dışında kalacakları yine henüz belli değil.

Listeler Kapalı

Filtrelenecek olan sitelerin listesi kamuoyu tarafından erişilmeyecek şekilde sadece filtreleme işlemini gerçekleştirecek servis sağlayıcılarına iletilecek. Yani hangi sitelerin filtre içerisinde ya da dışarısında olduğunu görmek için herkese açık bir kaynak bulunmayacak. Taslakta servis sağlayıcıların bu listeleri paylaşmayacaklarına dair bir bilgiye yer vermemiş ama büyük ihtimalle yönetmeliğin son halinde bu önlem de alınacaktır.

Kamuoyunun tepkisi sonucunda BTK’nın kabul ettiği yeni önerilere göre hazırlanan bu taslakta bazı olumlu gelişmeler olsa da, başta da değindiğim gibi en temel itirazları kapsayacak değişiklikler ne yazık ki yok. Daha önce de söylediğimiz gibi interneti düzenleyecek uygulamalar gerekli ama bunların devlet eliyle dayatma olarak algılanacak şeklinde ortaya atılması her şeyden önce akıllara “sansür”ü getirmekten başka işe yaramıyor.

Keşke BTK interneti güvenli bir hale sokmak için internetin doğasına aykırı bir zorlamaya gitmekten vazgeçmiş olsa da, bu konuda sağlayacağı bağımsız araçlar ile kontrolü kullanıcılara verse… Ama bunun için her şeyden önce kullanıcıların bilgilendirilmesi ve bilinçlendirilmesi gerekiyor ve ne yazık ki merkezi filtreleri kullanıma sokmak, toplumsal internet bilinci ve bilgisini yaygın bir şekilde oluşturmaktan çok daha kolay gibi görünüyor…

Taslak metnin tamamına bu linkten ulaşabilirasiniz.

Yorumlar (11)

  1. Ben bunda eleştirilecek bir durum görmüyorum.
    İsteyenler standart filtrelemede kalmaya devam edecekler.

    Filtre kullanmak isteyenler için.

    Peki eleştirenlerin çocukları ve bilnçsiz kullanıcıları internetin zararlı içeriklerinden ve zararlı programlarından nasıl koruyacaklarına dair bir çözüm önerisi olan var mı?

    Keşke eleştirmek yerine daha iyi çözüm üretilse…

    Cevapla
    • Amerika birleşik devletleri, kanada, avrupa birliğine üye ülkeler bu konuda ne yapıyor iseler biz de onu yapsak mesela. Daha dün tanıştığımız internete kendi kafamıza göre yasaklar getirmeye çalışmasak. Bu ülkelerin yöneticileri ve vatandaşları çocuklarını sizden bizden daha mı az seviyor, ya da bu konularda sizden bizden daha az mı bilgi sahibiler? Peki bizim hükümetimiz internet konusunda yukarıda saydığım ülkelerden daha mı bilgili? Lütfen bunları bir kez daha düşünün.

      Devlet yetkililerinin bu konuda iyi niyetli olduklarını varsayarsak, çok acemi, bilgisiz ve dünyadaki uygulamaları araştırmadan -hiçe sayarak- kendi kafalarına göre davrandıkları sonucunu çıkarırız.

      Yok kötü niyetli olduklarını aslında gençleri koruma bahanesi ile internetteki bilgiyi dolaylı ve doğrudan kontrol altına almak istediklerini varsayarsak.. işte bu çok kötü, hem de çok kötü.

      Benim fikrim; devlet yetkililerinin niyetlerinin iyi olmadı yönünde. Bu inanışa sahip olmamdaki esas etken ise önceki açıklamalarında ısrarla avrupa birliği ülkelerindeki uygulamaları kamu oyuna bilinçli olarak yanlış aksettirerek kendi fikirlerine yandaş bulmaya çalışmaları.

      Sonumuz iyi bir yere gitmiyor.. Bu gelişmekler özellile internet üzerinde iş yapan pek çok sektörü de oldukça sıkıntıya sokacaktır. Bu ekonomik yönünü de eklemekte fayda görüyorum.

      Cevapla
      • ABD, Kanada vs. ülkeler birşeyler yapmıyor diye bizde mi yapmayalım. ABD, Kanada vs. deki genç kuşak çok mu iyi seviyede…
        Standart filtre denilen şey şuanda da kullandığımız sistem zaten. Ülke çıkarlarına veya kişi çıkarlarına aykırı içerik bulunduran siteler mahkeme kararı ile engellenir. Eğer engelleme yanlış ise yada söz konusu durum yayından kalkmış ise yine mahkeme kararı ile engel kaldırılır.
        Çocukların bilgisayar konusunda velilerden daha bilgili olduğu düşünülürse velinin kendi bilgisi ile çocuğunu kontrol etmesi, zararlı içeriklerden koruması imkansız.
        Bu durumda profesyonel bir destek almak zorunda ki bu da devlet kontrolünde yapılması en sağlıklı çözümdür. (Beğenmeyenler veya karşı çıkanlar kullanmasın. Bu kadar basit.)
        Bu filtreler tabandan gelen talepler doğrultusunda yapılmıştır.
        Filtresiz internet nasıl bir hak sa filtre kullanmakta bir haktır. Ve benim filtre kullanma isteğimin engellenmesi de başka bir yasak değilmidir?

    • Internet ten pek çok parasız, ya da makul ücretli filtre yazılımları indirebilirsiniz. Bu yazılımlar ile ister kendi bilgisayarınızı isterseniz çevrenizdeki bilgisayarları dilediğiniz gibi filtreleyebilir, kontrol edebilirsiniz. Üstelik bu bilgisayarlar üzerinde böylelikle tamamen kontrol sizde olur, yani devletin uygulamaya çalışacağı sakat filtre mekanizmasından çok daha iyi çalışan, çok daha oturmuş ve opsiyona sahip bir yazılıma sahip olabilirsiniz. Bu konuda sizi engelleyen (ve engelleyebilecek) kimse yok, olmamalı da.

      Ama böyle -tabandan- gelen bir isteği, ki burada -tabanın- tc vatandaşlarının sadece bir kısmını içerdiği, tümünü temsil etmediğini unutmamak lazım, dünya da sadece çin gibi, kuzey kore gibi, iran gibi özgürlükler ve toplumsal haklar ile ilintili karnesi kırırklarla dolu ülkelere öykünerek yapmaya çalışırsanız bu işte bir terslik olduğu kanısına kapılmamak için bence ya çok saf olmak ya gözünü tamamen diğer düşüncelere kapamış olmak, ya da insan hakları, fikir özgürlükleri, çoğulcu demokrasi gibi kavramları özümseyememiş olmak gerekir.

      Bağımsız mahkemelerin vereceği kararlar sonucunda internetteki içeriğe erişimin engellenmesi ile bu tip kimin ne şekilde kontrol edeceği bilinmez olan merkezi filtre sistemi ile internetteki tüm trafiğin kontrol edilmesi arasında dağlar kadar fark vardır.

      Aşağıdaki bağlantıda yer alan belgelere bir göz gezdirirseniz ben ve benim gibi düşünenlerin çekinceleri hakkında çok daha geniş bir fikre sahip olabilirsiniz.
      http://www.alternatifbilisim.org/wiki/Ana_sayfa

      Cevapla
  2. Burada listelerin sadece servis sağlayıcılarına gönderilmesi saçmalık.

    Cevapla
  3. “İsteyenler standart filtrelemede kalmaya devam edecek”
    Eleştirilen konu bu zaten, sizin eleştirilecek durum yok dediğiniz şey… Hiç bir filtre istemiyor iken, neden standart filtrelemeye maruz kalıyoruz? Neden birileri benim nereye girebileceğim, nereye giremeyeceğim konusunda söz sahibi? Neden ben bir silah satın alıp birilerini vurabilme özgürlüğüne (!) sahip iken, internette özgürce, birilerinin beni takip etmeyeceğini, engellemeyeceğini, ileride karşıma, birilerinin şahsi çıkarlarına aykırı olduğu için, suçlama olarak çıkmayacağını bilerek gezemiyorum? Neden yukarıda verdiğim “birilerini öldürebilme özgürlüğü (!)” yazılı kısımda ne demek istediğimi anlamayıp, bunun bana suç olarak geri dönmeyeceğinden bile emin olamıyorum?

    Keşke çözüm önerisini, direk eleştirenlerden beklemeyip de, (bilgisayarı yavaş kullandığınızı varsayarak) bir 3 dakikalık google araması yapsanız bu tip yorumlar yazana kadar. Şu an eminim, her işletim sistemi için, kişilerin çocuklarını zararlı içeriklerden koruyabilmelerini sağlayan en az bir yazılım mevcuttur. Bu filtreleme saçmalığına harcanan ve harcanacak bütçeyle, hatta iddia ediyorum, o 11 kişilik kurumun 1 aylık maaşı ile, yoksa bile bu yazılımların hepsini yapıp, ücretsiz olarak dağıtabilir sevgili devletim. Alın size çözüm. Hem çok kolay, hem de çok düşük bütçeli. Değil mi?

    Herkes tutturmuş, çocuklarımızı zararlı içerikten korumak için diye. Kusura bakmayın ama bu zihniyet aklıma “Ben çocuğu yapayım, zaten devlet korur” dan başka bir şey getirmiyor. Çocuklarınızı kendiniz koruyamıyor musunuz?

    Neden “bilinçlenmek” yerine “kontrolü başkasına bırakıp, bilgisiz, ilgisiz kalmak” yolunu seçiyorsunuz?

    Cevapla
  4. Sürekli İzleyici |

    İlk defa filtre konusu ile ilgili bir mecrada bilgi içermeyen boş sansür çığırtganlığından farklı bir yaklaşımla karşılaştım.

    Bazı sonradan türeyen sözde internet otiritesi mecraların, amaçlı yazılarından ve sansur cığırtganlığı ile prim elde etme çabalarından sonra, öneriler içeren, bilgiye refere eden, yapıcı bir yazı okumaktan büyük memnuniyet duydum. Bu yüzden bu site internet konusunda tek referasn noktası kalmaya devam edecek diye düşünüyorum.

    Böyle güdümsüz kalman dileğiyle, iki varsın Webrazzi.

    Cevapla
  5. Anladığım kadarıyla yasaklı site adres bilgileri servis sağlayıcılara dahi açık şekilde gönderilmeyecek. İlişikteki belgede “güvenli bir hat üzerinden yasaklı listesinin servis sağlayıcılara iletileceği, bu listenin hash kodlar ile şifreli halde olacağı, servis sağlayıcının kendisine gelen internet istemlerini önce şifreleyip daha sonra liste ile karşılaştıracağı” bilgisi yer alıyor.

    Bu da demek ki servis sağlayıcılarda dahi olmayan, sadece kurumdakilerin bildiği koca bir yasaklı listemiz olacak. Bu kadar gizliliğin sebebi de büyük ihtimal ile kamuoyunda listedeki sitelerin tartışılmasının önüne geçmek. Ufak bir teknik ayrıntı gibi duruyor ama zihniyete dair ipuçları vermesi açısında bence kayda değer bir nokta.

    Cevapla
  6. Selcuk Nural |

    Interneti var eden bizler dururken, internetin adını daha yeni duymuş, gelişmesi için hiç bir pozitif katkı sağlamamış, bu katkıyı sağlayabilecek ne teknik, ne kültürel donanıma sahip olmayanların bizlere böyle bir yaptırımı ŞART koşması ironik.

    İşin servis sağlayıcılara yaptırılmaya mecbur bırakılması ise tam anlamı ile biz beceremedik, sadece kuralı biz koyalım, işin sorumlusu başkası olsun mantığı.

    Cevapla
  7. şimdi anlamadığım olay bu filtre zımbırtısına geçiş 3 ay ertelendimi ertelenmedimi anlayabildiğim kadaırıylaq üşkle genelinde deilde belli bir kesimde deneme yapıalcak 3 ay süreyle ondan sonrada ülke geneline yayılacak doğrumuyum burda birde şunu belirteyim zaten filtre uygulaması geldiğinde hiç bir pc yada hatta otomatikman filtre uygulanmayacak sadece filtre isteyenler başvuru yapıp filtreden yararlanacak ee bu durumda kimseye zorla bişey yaptırmıyokki devlet neden hala birileri bu duruma itiraz eder anlamak mümkün deil bencede itiraz edenler maddi çıkarlartı göz< önünde bulunduruyolar

    Cevapla
  8. BTK kurulundan yapılan son açıklama testlerin 22 Ağustos’ta başlayacağı ve 22 Eylül’de biteceği yönünde. Ayrıca isteyenler şuan ki kullandığı gibi özgürce kullanabilecek ayrıca bunun yanında yazıda da belirtildiği gibi 2 adet filtre sistemi olacak.

    Cevapla

Bir Cevap Yazın