Uzay ekonomisine yön veren 10 girişim

NASA'nın Artemis II mürettebatı bu hafta Ay'ın etki alanına girerken, uzayın artık yalnızca hükümetlerin tekelinde olmadığı bir çağa hızla ilerliyoruz. Yeni nesil girişimler, uzayı hem bir üretim platformuna hem de küresel lojistik altyapısına dönüştürüyor.

Yörüngede ilaç üreten şirketlerden uydu ömrü uzatan servis araçlarına, Ay'da otel inşa etmeyi planlayan girişimlerden uzay veri merkezlerine kadar geniş bir yelpazede faaliyet gösteren bu şirketler, uzay endüstrisinin sınırlarını her geçen gün yeniden çiziyor. İşte öne çıkan girişimlere gelin birlikte bakalım. 

Above

Geçmişte Orbital Assembly Corporation olarak bilinen Above, Alabama/Huntsville merkezli bir ticari uzay altyapısı şirketi. Above'un temel amacı uzayda daha fazla alan sağlamak. Bu anlamda Above, yörüngede insanlığın yaşayabileceği, çalışabileceği ve ticaret yapabileceği platformlar inşa etmeye odaklanıyor. 

Above, müşterilerin kendi donanım/yazılımlarını uzaya taşımaları için uydu platformları sağlıyor. Bu anlamda girişim, Uluslararası Uzay İstasyonu'na (ISS) gönderim dahil, misyon konseptinden uçuşa kadar destek veriyor. Ayrıca Above, uzay misyonunu planlamak isteyen şirket veya kurumlara kavramdan operasyona kadar danışmanlık veriyor. Şirketin Serbest uçan yörünge platformu Prometheus, yazılım testi, yapay zeka, görüntüleme ve donanım doğrulama desteği sunuyor. Büyük, hızlı konuşlandırılabilir orbital platform olan Archimedes ise enerji aktarımı, güneş enerjisi ve iletişim desteği sunuyor. Archimedes'in DARPA ve ABD Savunma Bakanlığı tarafından tanındığını da ekleyelim.

Above'un ekibinde 20 yıldan fazla havacılık ve uzay sektörü deneyimine sahip Rhonda Stevenson (CEO) NASA ve JPL'de 20 yıldan fazla deneyimi olan Dr. Tom Spilker (CTO) ve Voyager, Cassini, Genesis gibi ikonik misyonlarda görev yapmış Kıdemli Mühendis Robert Miyake yer alıyor. Girişimin aldığı toplam yatırım miktarı 3,1 milyon dolar. Girişim uzun vadede yapay yerçekimli uzay istasyonları kurmayı hedefliyor.

Aetherflux

Baiju Bhatt tarafından kurulan yörünge veri merkezi girişimi Aetherflux, Uzayda üretilen güneş enerjisini Dünya’ya iletmeyi hedefleyen enerji çözümleri geliştiriyor. Şirketin ana hedefi, alçak dünya yörüngesine (LEO) yerleştirilmiş uydu takımyıldızları aracılığıyla güneş enerjisini toplayıp lazer teknolojisiyle Dünya’daki yer istasyonlarına iletmek. Öte yandan Aetherflux, son aylarda odak noktasını değiştirdi ve enerji üretim teknolojisini uzay veri merkezlerine yöneltti; böylece başlangıçtaki vizyonu olan lazerlerle Dünya'ya elektrik iletimi konusuna daha az önem vermeye başladı.

Şirket, değerini 2 milyar dolara çıkaracak bir Seri B turu kapsamında 250 milyon ila 350 milyon dolarlık yatırım almak üzere görüşmeler yürütüyor. Aetherflux'ın A Serisi yatırım turunda 50 milyon dolar yatırım aldığını sizlere aktarmıştık. Aetherflux'ın 2024'teki kuruluşundan bu yana toplam yatırım miktarı yaklaşık 80 milyon dolar olarak karşımıza çıkıyor.

GRU Space

Skyler Chan tarafından kurulan GRU (Galactic Resource Utilization) Space, Ay’daki ilk oteli inşa etmeye odaklanıyor. Ay altyapısı inşa eden girişim, sadece 6 hafta içinde, dünyanın ilk Ay fabrikasını kurduğunu belirtiyor. Bu fabrika, Ay regolitini tuğlaya dönüştüren ve Ay’ın aşırı sıcaklık ve basınç koşullarına dayanacak şekilde tasarlanmış modüler basınçlı yaşam alanlarını şişiren, patent başvurusu yapılmış donanımı içeriyor. Gru Space'in bu anlamdaki ilk adımının, yerinde tuğla üretimi ve yaşam alanı kurulumunu göstermek üzere 2027'de Ay'a ineceğini belirtiliyor.

İkinci adımda bir Ay mağarasının içinde otelin temellerini atmayı planlayan GRU Space, 2032'de açılması hedeflenen ilk Ay otelini hizmete açmayı hedefliyor. İlk Ay otelinde yer ayırtmak için 1 milyon dolarlık bir depozito yatırabileceğiniz belirtiliyor. Y Combinator 2026 Kış Dönemi girişimlerine seçilen Gru Space, Nvidia Inception Programı'na da seçildi.

K2 Space

Karan Kunjur ve Neel Kunjur tarafından kurulan K2 Space, daha büyük ve güçlü uydu platformları geliştirerek yeni nesil uzay altyapısının temelini oluşturmayı hedefliyor. İlk iki yılını ticari tedarik zincirinin çözemediği sorunu çözmekle geçiren K2, büyük, yüksek güçlü, son derece dayanıklı uzay araçları için gerekli temel alt sistemlere ekip, bugüne kadar uçan herhangi bir şeyden 4 kat daha güçlü, şimdiye kadar uçmuş en yüksek güçlü Hall etkisi iticisini; güvenilir bir şekilde maksimum güç üretmek üzere tasarlanmış büyük güneş panellerini; yüksek radyasyonlu ortamlarda hayatta kalmak üzere inşa edilmiş radyasyona dayanıklı bir aviyonik paketini; devasa reaksiyon tekerleklerini ve yüksek voltajlı güç sistemlerini tasarladı. Mart 2026'da K2, şirketin “Mega Sınıf” uydusunun ilk üretimi olan GRAVITAS'ı fırlattı.

Mega'nın fırlatılmasının ardından K2, yılda 100 adet yüksek güçlü uydu üretmeye uygun büyüklükteki 180 bin ft kare büyüklüğündeki Torrance fabrikasında üretimi artıracak. 2024 yılında 50 milyon dolar ve 2025 şubat ayında 110 milyon dolar yatırım alan K2 Space, 2025'in Aralık ayında 3 milyar dolar değerleme ile 250 milyon dolar yatırım aldı. Girişimin toplam yatırım miktarı 425.5 milyon dolara ulaştı. 

Northwood Space

Bridgit Mendler ve Griffin Cleverly tarafından kurulan Northwood Space, uydu iletişimini yöneten yeni nesil yer istasyonu ağları kurarak uzay ekonomisinin veri altyapısını güçlendiriyor. Northwood, ilk konsept aşamasından kurulum ve canlı veri aktarımına kadar uzanan uçtan uca bir yer altyapısı sağlayıcısı olarak konumlanıyor. Yer altyapısı yığınını dikey olarak entegre eden şirket, eskiden yıllar süren süreçleri aylar, aylar süren süreçleri ise günler içinde hayata geçirebiliyor. Şirketin vizyonu, bulut bilişim gibi işleyen bir yer altyapısı katmanı oluşturmak. 

Bu katmanın, küresel kapasite ve yönlendirme, geleneksel tedarik döngüleri, tedarikçi koordinasyonu veya entegrasyon zorlukları olmaksızın talep üzerine ölçeklenebileceği belirtiliyor. 2023 yılında Harvard Innovation Labs'ten 100 bin dolar hibe alan Northwood Space, 2024 yılında 6.3 milyon dolar, 2025 yılında 30 milyon dolar ve 2026 yılının Ocak ayında 100 milyon dolar yatırım aldı. Girişimin aldığı toplam yatırım miktarı 136.4 milyon dolara ulaştı. 

Outpost

Jason Dunn tarafından 2021'de kurulan Outpost Technologies Corporation, tamamen yeniden kullanılabilir uzay araçlarıyla hem küresel kargo lojistiğini hem de uzay üretimini kökten dönüştürmeyi hedefliyor. Santa Monica merkezli girişim, Carryall ve Ferryall adlı araçları roketlerle yörüngeye taşınıp geri dönerek dünyanın herhangi bir noktasına 60 dakika içinde 10 tona kadar yük teslim edebiliyor.

Şirket, afet yardımından askeri lojistiğe kadar geniş bir kullanım alanı sunuyor. Bunun yanında mikro yerçekimi ortamında yeryüzünde üretilemeyecek malzemeler üretmeyi planlıyor. Bu malzemelerin başında yeryüzünde üretilenlerden 10-20 kat daha iyi performans gösteren fiber optik kablolar yer alıyor. Outpost, müşteri olarak AFRL, ABD Hava Kuvvetleri, DoD, NASA ve Ordu Gelecek Komutanlığı gibi kurumlarla çalışıyor. Finansman tarafında 2022'de 7,1 milyon dolarlık bir tohum yatırım alan girişim, devlet tarafında ise ABD Hava Kuvvetleri'nin AFWERX programından hipersonik test ve yeniden giriş misyonları için 33,2 milyon dolarlık dört yıllık bir STRATFI sözleşmesi kazandı. Hükümet ve sivil katkıları toplamda 37 milyon doları aşmış durumda.

Space Forge

Joshua Western (CEO) ve Andrew Bacon (CTO) tarafından kurulan Space Forge, uzaydan elde edilen kristal tohumları kullanarak Dünya'da üst düzey yarı iletken substratlar (semiconductor substrates) geliştiriyor. Şirket, uzayın sunduğu üç kritik avantajdan yararlandığını belirtiyor. Yeryüzündekinden trilyon kat daha düşük basınçtaki vakum ortamı kirlenme sorunlarını ortadan kaldırırken, mikro yerçekimi daha büyük ve kusursuz kristal oluşumunu sağlıyor. Ayrıca soğuk uzaya bakan radyatörler ise mutlak sıfıra yakın sıcaklıklar üretebiliyor.

Şirketin ana ürünü olan ForgeStar®, uzayda malzeme üretmek ve üretilen malzemeleri Dünya'ya geri getirmek için tasarlanmış geri dönüşlü bir uydu platformu. İlk deney uydusu ForgeStar-0, 2023'te Virgin Orbit'in Cornwall'dan yaptığı fırlatmada roketin arıza yapmasıyla yalnızca altı buçuk dakika sonra kayboldu. Şirket bu aksilikten ders çıkararak ForgeStar-1 ve ForgeStar-2'yi geliştirmeye devam etti. Space Forge, 27 Haziran 2025'te ForgeStar-1'i başarıyla yörüngeye gönderdi. ForgeStar-1, yörüngede ticari plazma üretimine odaklanan Plasma Strike adlı deneyi başarıyla gerçekleştirdi. Space Forge, 12 tur halinde toplamda yaklaşık 63 milyon dolar yatırım aldı. Şirket en son Mayıs 2025'te gerçekleşen Seri A yatırımında 30 milyon dolar yatırım aldı.

Starfish Space

2019'da Blue Origin'den ayrılan Austin Link ve Trevor Bennett tarafından kurulan Starfish Space, Otter adlı özerk uydu servis aracıyla uydu bakım hizmetleri sunuyor. Mevcut alternatiflerden 10 kat daha küçük ve çok daha ucuz olan Otter, yalnızca elektrik motorlu itki sistemi kullanarak uydularla kenetlenebiliyor. İlk görevleri uydu ömrü uzatma ve yörüngeden imha etme.

Starfish, Otter'ların servis görevleri yapmasını sağlamak için yazılım ve donanım teknolojileri geliştiriyor. CETACEAN ve CEPHALOPOD adlı yazılımlar hassas otonom navigasyon ve kenetlenme kabiliyeti sağlıyor. Nautilus adlı benzersiz yakalama mekanizması ise çok çeşitli müşteri uydularıyla kenetlenebilecek şekilde tasarlandı. En son 2024'te Shield Capital liderliğinde 29 milyon dolarlık bir tur tamamlandı; bu turla toplam yatırım 50 milyon doları aştı. Yatırımcılar arasında Point72 Ventures, Booz Allen Ventures, Munich Re Ventures ve Toyota Ventures yer alıyor.

Starcloud

Philip Johnston tarafından kurulan Starcloud, Uzayda veri merkezi kurmaya odaklanıyor. bugün Amazon Web Services veya Google Cloud’un Dünya’da yaptığı veri işleme ve depolama hizmetlerini, Starcloud gelecekte uzayda yapmayı planlıyor. Bunun için içine güçlü bilgisayarlar ve Nvidia GPU’lar yerleştirilmiş uydular geliştiriyor. Bu uydular, uzayda veri işleyebiliyor, yapay zeka çalıştırabiliyor ve diğer uydulardan gelen bilgileri analiz edebiliyor.

Starcloud’un amacı, veri merkezlerini Dünya’dan uzaya taşımak. Bunun nedeni, Dünya’daki veri merkezlerinin çok fazla elektrik harcaması, soğutma için ekstra enerjiye ihtiyaç duyması ve yer bulmanın giderek zorlaşması. Uzayda ise sürekli güneş enerjisi mevcut ve ortam doğal olarak daha soğuk olduğu için bu sorunlar büyük ölçüde azalıyor. Bu sayede uzun vadede veri merkezleri daha ucuz ve verimli çalışabileceği düşünülüyor. 

Şirket şimdilik küçük ölçekli denemeler yapıyor; uzaya gönderdiği uydularla işlem gücü satıyor ve teknolojisini test ediyor. Starcloud, A serisi yatırım turunda 170 milyon dolar yatırım aldı. ABD merkezli şirketin 170 milyon dolarlık Benchmark ve EQT Ventures ortaklaşa liderlik etti. 2024 yılında kurulan Starcloud'un şirket değerlemesi 1.1 milyar dolara ulaşırken, şirketin bugüne kadar aldığı toplam yatırım miktarı da 200 milyon dolara çıktı.

Varda Space Industries

Ocak 2021'de Will Bruey ve Delian Asparouhov tarafından kurulan Varda, yörüngede malzeme işleyip bunları Dünya'ya geri getiren bir biyoteknoloji şirketi. Ana odak alanları ilaç üretimi ve uzaydan Dünya'ya dönüş teknolojisi. Şirketin W-Serisi, yörüngeden malzeme geri getirmek üzere özel olarak tasarlanmış bir ticari uydu ve yeniden giriş aracı. Saatte 18 bin milden fazla hızla atmosfere giren kapsül paraşütle yere iniyor. W-1, W-2, W-3 başarıyla geri döndü; W-4 yörüngede; W-6 kapsamında ise 2026'nın ilk fırlatması gerçekleşti. 

Şirket, W-1 görevinde HIV tedavisinde kullanılan ritonavir ilacının kristal yapısını uzayda büyüttü. Bu da uzayda ilaç üretilebileceğinin ilk kanıtlarından biri oldu. Temmuz 2025'te tamamlanan 187 milyon dolarlık Seri C turuyla girişimin toplam yatırım miktarı 329 milyon dolara ulaştı.