Geçmişten günümüze Elon Musk ve OpenAI: İdealler, çıkarlar ve xAI faktörü

Elon Musk'ın OpenAI ve Microsoft’tan 134 milyar dolara kadar tazminat talep ettiğini size aktarmıştık. Sam Altman, paylaştığı bir X gönderisinde Elon Musk'ın dava dosyasında bazı yerlerden bilerek bahsetmediğini ima etti. OpenAI blogunda paylaşılan bir gönderi ise bu imayı destekledi. 

Blog gönderisinde Elon Musk'ın son mahkeme dosyasında⁠, yasal keşif kapsamında elde edilen Greg Brockman'ın özel günlük kayıtlarından bazı bölümleri seçerek yayınladığı belirtiliyor. Şirketin belirttiğine göre bu bölümler, bağlamı ile birlikte okunduğunda, Elon Musk'ın iddia ettiğinden çok farklı bir hikaye anlatıyor. 

Blog yazısında şu ifadeler yer alıyor: 

Gerçek şu ki, Elon ve biz 2017 yılında OpenAI'ın bir sonraki aşamasının kar amacı güden bir yapı olacağı konusunda anlaşmıştık; ona tam kontrol vermeyi reddettiğimizde müzakereler sona erdi; OpenAI'ı Tesla ile birleştirme teklifini reddettik; misyonu birlikte gerçekleştirmek için başka bir yol bulmaya çalıştık; ardından o OpenAI'dan ayrıldı ve bize milyarlarca dolar toplamak için kendi yolumuzu bulmamızı tavsiye etti, aksi takdirde başarı şansımızın yüzde 0 olduğunu söyledi.

Şirket, misyonu ilerletmek için bir yol bulduklarını ve OpenAI'ın şimdi iki ana varlık olarak yapılandırıldığını ifade ediyor. Bu kapsamda şirket, bir kamu yararı şirketi (“PBC”) ve PBC'de şu anda yaklaşık 130 milyar dolar değerinde hisseye sahip olan kontrol eden kar amacı gütmeyen bir kuruluş olarak konumlandırıldı.

OpenAI Elon Musk'ın kendi yapay zeka şirketi xAI'a avantaj sağlamak amacıyla bu davaya odaklandığını belirtiyor:

Elon'ın bu davanın son versiyonu, dördüncü ⁠denemesi⁠ bu⁠ belirli iddialar ve bizi yavaşlatmak ve kendi yapay zeka şirketi xAI'a avantaj sağlamak amacıyla daha geniş bir taciz stratejisinin bir parçasıdır. Şu anda tacizini sürdürmek için yazılı kayıtları büyük ölçüde çarpıtıyor; bu gönderi, Elon'ın söylemediği gerçeğin sadece birkaç örneğini gösteriyor.

Şirketin belirttiğine göre; Elon Musk, OpenAI'ın sadece kar amacı gütmeyen bir kuruluş olarak kalması gerektiğini düşünmüyordu. Bağlamdan da anlaşılacağı üzere, OpenAI'ın hem kar amacı gütmeyen hem de kar amacı güden bir kuruluş olması gerektiği konusunda hemfikirdi. OpenAI'ın blog yazısına göre bu, OpenAI'ın bugün sahip olduğu yapı ve Elon Musk şu anda OpenAI'ı bu yapı nedeniyle dava etmekte. Paylaşılan bilgilere göre Elon Musk, o zamanlar, kar amacı gütmeyen kuruluşun “bir şekilde” varlığını sürdürmesi gerektiğini söylemişti. Kar amacı güden kuruluşun OpenAI'ın misyonuyla bağlantılı olması gerektiğini öneren Elon Musk değil, Ilya Sutskever idi. Bu görüşmeden kısa bir süre sonra Elon, OpenAI PBC (veya “B-corp”) kurdu.

Şirket, mahkeme dosyaları bu müzakerelerin ayrıntılarını göz ardı etse de, müzakerelerin oldukça yoğun olduğunu ve son derece kişisel konuşmalar içerdiğini belirtiyor.

Elon, Mars'ta kendi kendine yeten bir şehir için 80 milyar dolar biriktirmek istediğini ve çoğunluk hisselerine ihtiyacı olduğunu ve bunları hak ettiğini söyledi. Geçmişte bunu yapamadığı için zarar gördüğünü ve tam kontrolün kendisine ait olması gerektiğini söyledi. Miras konusunu tartıştığımızda, çocuklarının AGI'yi kontrol etmesinden bahsederek bizi şaşırttı. OpenAI'ın yapısı ve Elon'un onu yönetip kontrol etme önerisi hakkındaki tartışmalar, Elon'un bizimle yakın çalışan kişilerden referans almamızı isteyeceği noktaya kadar ilerledi. Birisi, Elon'un Mars hedefleriyle paralelliğe dikkat çekti. Bu hedefler, hayırsever bir proje⁠ olarak başlamış ve ticari bir projeye dönüşmüştü. Ayrıca Elon'un şirketlerinden ayrılan kişileri karalamaya eğilimli olduğunu da belirtti.

Şirketin belirttiğine göre; OpenAI'ın yapısı ile ilgili müzakereler başlamadan önce bile, Elon OpenAI'ı kar amaçlı girişimlerinin yararına kullanıyordu. Paylaşılan bilgilere göre Elon Musk, 2017'nin başlarında, Tesla'nın otonom sürüş programı Autopilot'u düzeltmek için OpenAI'dan bir ekip göndermesini istedi: 

Scott Gray, Ilya, Greg ve Andrej Karpathy, Autopilot'u iyileştirmek için önemli miktarda zaman harcadılar ve bu da Elon'un Andrej'i Tesla'ya tam zamanlı olarak işe almasına yol açtı. Elon, OpenAI'yı hiçbir zaman gerçekten bağımsız bir kar amacı gütmeyen kuruluş olarak görmedi.

OpenAI'ın belirttiğine göre; Greg ve Ilya, B-corp'u tercih etseler de, yeterli fon sağlanabilirse, bağımsız bir kar amacı gütmeyen kuruluş içinde misyonu sürdürmeye de açıktılar. Tercihleri bir sır değildi; bu düşünce Elon ve kilit personeli ile paylaşıldı. Şirket, Elon Musk ile OpenAI'ın kar amacı güden bir kuruluş olması konusunda yapılan görüşmelerin, ona mutlak kontrol hakkı vermeyecekleri için Eylül 2017'de sonuçsuz kaldığını belirtiyor: 

Ekim ayı başında, o zamanlar Elon'un OpenAI ile irtibat sorumlusu olan Shivon Zilis, Greg ve Ilya'ya, Elon'un kendilerinden kar amacı gütmeyen kuruluşa “bağlılık” göstermelerini, ona iki yönetim kurulu koltuğu daha vermelerini, belirli bir süre istifa etmemeyi kabul etmelerini ve bir rekabet etmeme sözleşmesi imzalamalarını istediğini söyledi. Greg ve Ilya bu teklifi değerlendirdiler, ancak kar amacı gütmeyen kuruluşun yeterli sermaye toplayabileceğinden ve Elon'un herhangi bir sonuçla karşılaşmadan rakip bir şirket kurabilmesinden endişe duydukları için asla kabul etmediler.

Şirket bu konuyu aktarmaya şöyle devam etti: 

Elon ile bir B-corp kurmanın hala mümkün olup olmadığını Shivon ile tartıştılar. Shivon, Elon'un kendisine bunun mümkün olduğunu, ancak önümüzdeki 6-9 ay boyunca mümkün olmayacağını söylediğini belirtti. Bu süre, yoğun müzakerelerden biraz uzaklaşmak ve Elon'un Tesla'nın Model 3'ün üretimini artırmaya odaklanması için yeterli bir süreydi. Birkaç hafta sonra Elon, kar amacı güden kuruluşun yeterli fonu asla elde edemeyeceği için gerçekleşmemiş olmasının mutlu bir tesadüf olduğunu söyledi. Bunun yerine, OpenAI'ı Tesla ile birleştirmenin misyona ulaşmanın tek yolu olduğunu bize ikna etmeye başladı ve her halükarda Tesla içinde bir AGI rakibi peşinde koşacak gibi görünüyordu. Kasım ayı başlarında, Tesla'da sonlanmayacak bir yol bulmaya çalışıyorduk.

OpenAI ekibi, Kasım ayı başında, Elon Musk'ı yönetim kurulundan çıkarmayı özel olarak düşündüklerini belirtiyor.

Onun önerdiği gibi OpenAI'yi Tesla ile birleştirmek istemiyorduk ve o, bizim ne yapacağımıza bakmaksızın orada bir rakip kurmaya niyetli görünüyordu. Elon'un OpenAI'dan ayrılması, sermaye artırımı için bir yapı oluşturmayı kolaylaştıracaktı, çünkü onun mutlak kontrol ihtiyacının yarattığı çıkmazı ortadan kaldıracaktı. Yine de, Elon'un ayrılmasının misyonun gerçekleştirilmesini kolaylaştıracağını düşünsek de, onu görevden almadık. Onunla birlikte bir yol bulmaya devam ettik, çünkü bunun ahlaki olarak doğru olduğunu düşündük.

2018 Şubat ayında Elon Musk, OpenAI'ın yeterli fonu toplayamayacağına karar verdi:

O ay, ona “halka arzlara dayanmayan bir yatırım toplama yapısı üzerinde çalıştığımızı ve geri bildiriminizi merakla beklediğimizi” söylememize rağmen, Elon ayrıldı. Elon ayrılırken, milyarlarca dolar toplama yolunda bizi desteklediğini söyledi, ancak başarabileceğimizi düşünmediğini ve bu nedenle Tesla'da AGI'yi geliştirmeye odaklanacağını belirtti.

Şirketin belirttiğine göre; bir süre için Elon Musk ile şirketin ayrılığı dostane görünüyordu. Shivon Zilis, OpenAI yönetim kuruluna katıldı. Ancak daha sonra Elon Musk'ın xAI'ı kurmaya hazırlandığı ve Shivon Zilis'in yönetim kurulundan ayrıldığı belirtiliyor. OpenAI Elon Musk'ın xAI için rekabet avantajı elde etmek amacıyla, şu anda sürdürdüğü taciz kampanyasına, amansız kamuoyu saldırıları ve çeşitli davalarla başladığını iddia ediyor.