Endeavor Türkiye ve Talentmelon'ın “Girişimci Ücret ve Yan Hakları Raporu”ndan öne çıkanlar

Hibrit çalışma yaygınlaşıyor, maaşlarda yaklaşık yüzde 22’lik artış öngörülüyor. Kadın ve erkeğin aynı seviyede çalıştığı rollerde kadınlar daha az maaş alıyor. Kıdem arttıkça kadın istihdam oranı azalıyor
Endeavor Türkiye ve Talentmelon'ın “Girişimci Ücret ve Yan Hakları Raporu”ndan öne çıkanlar

Endeavor Türkiye ile Talentmelon’un ortak yürüttüğü Girişimci Şirketlere Özel Ücret ve Yan Haklar Raporu yayınlandı. Hatırlarsanız geçen sene de 2021 raporunu sizlerle paylaşmıştık. Bu yıl araştırma için Türkiye’nin hızlı büyüyen 60 girişiminden veri alındı. Rapordan öne çıkan verileri sizlere aktarıyoruz. 

Rapora göre katılan şirketlerin 56’sı 2022 yılında hibrit çalışmaya geçmeyi planladığını belirtiyor. Katılımcıların 4’ü ise tamamen uzaktan çalışmayı benimseyeceğini açıkladı. 

Şirketlerin açıklamalarının yanı sıra rapordaki verilere göre çalışanların yarısından fazlası tamamen uzaktan çalışmayı istediğini belirtelim. Zira çalışanlar, evde ya da ofiste çalışmanın üretkenliği etkilemediğini düşünüyor. Hatta yüzde 94’ü evden çalışmanın ofiste çalışmaktan daha verimli olduğunu görüşünü paylaşıyor. 

 

Araştırmaya göre; hibrit çalışmayı uygulamayı düşünen şirketlerin büyük bir kısmı, haftanın 2-3 günü ofiste çalışmayı planlıyor. Şirketlerin bir kısmı, ofisten çalışma gününü çalışanlarının kararına bırakıyor. Ancak yüzde 15’lik bir kısım hangi günler ofise gelineceğine henüz karar vermemiş durumda. çoğu şirket, hibrit model kapsamında uzaktan çalışılan günler için şehir dışından çalışmaya izin veriyor.

Hibrit çalışma ve çalışan bağlılığı

Şirketlerin yüzde 46'sı hibrit modelin çalışan bağlılığı konusunda kısmen ya da tamamen bir düşüşe sebep olacağını düşünüyor. Açıkçası; bu veri şirketlerin hibrit çalışma modelini kendi istekleriyle hayata geçirmekten ziyade, bu modele çalışanlardan gelen talep ile karar verdiklerini gösteriyor. 

Ücret artışı, enflasyonun üzerinde olabilir

Raporda şirketlerin büyük çoğunluğunun 2022’de enflasyon oranının üzerinde maaş zammı uygulayacağı öngörülüyor. 2022’deki tahmini maaş artışı ortalaması ise yüzde 22 olarak öne çıkıyor. Şirketlerin yüzde 87’si beklenen yıl sonu enflasyon oranından daha yüksek bir maaş artışı planı uygulayacağını belirtiyor. 

2021 yılı değerlendirildiğinde ortalama maaş artışı, şirketlerin planlarının üzerinde gerçekleşti. Şirketlerin 2021 yılı için maaş beklentisi yüzde 17 iken, planlı olmayan zamlarla birlikte yapılan artış yüzde 23’e yükseldi.

Araştırmaya katılan şirketlerin yüzde 82’si ücretlendirme stratejilerini güncelleme planı bulunurken, yüzde 44’ü yeteneği elde tutmak için ücret stratejisini gözden geçiriyor. 

Rapora göre pek çok şirket, çalışanlarının performansını, maaş artırma sürecinde göz önüne aldıklarını belirtse de; çok az sayıda şirket performans değerlendirme sürecine sahip. Bu bağlamda şirketlerin yüzde 88’i maaş artışlarının bireysel performansa göre ayrıştığını belirtirken, yalnızca yüzde 57’si performansı şirket veya takım hedeflerine göre değerlendiriyor. 

En yüksek maaşı yazılım geliştiriciler alıyor

Geçen sene de olduğu gibi, şirketler en yüksek maaşı yazılım geliştiricilere veriyor. Tüm yazılım geliştirme rolleri arasında ise en yüksek maaşlar sırasıyla; Veri Bilimci, Yapay Zeka Mühendisi, Kalite Kontrol Mühendisi ve Mobil Geliştirici rollerine veriliyor. 

Yazılım geliştirme tarafında seviyeler arasında da ciddi maaş farkları mevcut. Giriş seviyesinden 3 yıl deneyimli orta seviyeye geçişte maaşlarda yaklaşık iki kat artış görülüyor. Giriş ve kıdemli seviyeleri arasında aynı rollerde yaklaşık iki buçuk hatta üç kat artış olabiliyor. 

Özel sağlık sigortası oranları yükseldi

irketlerin yüzde 90'ı çalıanlarına tamamlayıcı ya da özel salık sigortası sunuyor. Pandeminin yarattıı farkındalık ile bu oranın geçen yıla kıyasla %19 artı gösterdiğini belirtelim.

Çalışanların ruh sağlığı

Rapora göre şirketler, çalışanlarına ruhsal sağlık desteği verme konusuna her geçen yıl daha fazla önem veriyor. Araştırmaya katılan şirketlerin yüzde 50’si meditasyon, yoga, psikoterapi tipi destekler sağlıyor. Siz konusu metrik geçtiğimiz yıl yüzde 35 seviyesindeydi. 

Performans primi ve hisse opsiyonu

Neredeyse tüm irketler, prim ödeme modeline sahip. Şirketler arasında en sık rastlanan uygulama ise iyi performansı primle ödüllendirme olarak öne çıkıyor. irketler çalıanlarına farklı prim ödemeleri sunarken en çok rastlanan prim türü, yüzde 67  ile performans primi. Satı rolleri olan irketlerin, yüzde 84'ü de satı primi sunuyor. 

irketlerin yüzde 58'i çalıanlarına hisse opsiyonu sunuyor. Bu irketlerin çou kritik rollere ya da yönetici rollerine bu planı sunarken, tüm çalıanlara bu planı sunan irket sayısı 15. Ayrıca şirketlerin yalnızca yüzde 12'si kar paylaşım planı sunuyor. 60 şirketten yalnızca 7'sinin kar paylaşımı sunduğunu ekleyelim. 

Çalıan geliimi ve öğrenimini desteklemek için geliim odaklı birebir düzenli görüşmeler yapılıyor. irketlerin %67'si yönetici-çalıan birebir görüşmeleri yaptıını, %68'si ise bu görüşmelerden çıkan sonuçların takibinin, yöneticiler tarafından düzenli bir ekilde yapıldıını söylüyor.

 Kıdem arttıkça kadın istihdam oranı azalıyor

Araştırmaya katılan girişimler içerisinde toplam kadın oranı yüzde 38 olarak öne çıkıyor. Rapora göre; balangıç seviye rollerde kadın oranları, C seviyeye doru ilerledikçe ciddi düşüşe uruyor. Balangıç seviyeden, C seviyeye giderken, ortalama kadın çalıan oranı yüzde 50 düşüyor. 

Teknoloji rollerindeki kadın oranı çok azken, teknoloji ekip lider pozisyonunda hiç kadın yönetici bulunmuyor. Yazılım gelitirme rollerinin yalnızca yüzde 18’ini kadınlar olutururken, bu oran balangıç seviye yazılım gelitirme rollerinde yüzde 25 olarak karşımıza çıkıyor. Teknoloji ekibi lideri pozisyonlarında ise hiç kadın çalıan bulunmuyor. 

Kadın ve erkein aynı seviyede çalıı rollerde kadınlar daha az maa alıyor

Kadın ve erkein aynı seviyede çalıı 83 rolün 50’sinde, kadınlar ortalama yüzde 15 daha az maa alıyor. Tüm rollere baktıımızda ise kadınlar, erkeklerden ortalama %yüzde 8 daha düşük maaş almakta. 

Araştırmayı değerlendiren Endeavor Türkiye Genel Sekreteri Aslı Kurul Türkmen,

“Endeavor Türkiye olarak destek verdiğimiz girişimcilerde de gözlemlediğimiz üzere girişimcilik ekosisteminde yetişmiş insan kaynağı bulmak en çok zorlanılan konulardan biri. Bu süreçte girişimcilerin özellikle maaşlarla ilgili karar alırken veriye ne kadar çok ihtiyaçları olduğunu gözlemledik. Bu raporu da girişimcileri, diğer şirketlerin İK stratejileri konusunda bilgilendirmek ve gelecek stratejilerini desteklemek amacıyla hazırladık. Hem son dönemde yaşadığımız beyin göçü, hem de pandeminin yarattığı yeni çalışma modelleri göz önüne alınca, bu raporun sonuçlarının bu dönemde daha da önemli olduğunu düşünüyoruz. Partnerimiz Talentmelon’a ve verilerini paylaşmak için zaman harcayan tüm girişimlere teşekkür ediyoruz. Bu raporun bütün kuruculara ve Türkiye’deki startup ekosistemine yararlı olmasını diliyoruz” dedi. 

Talentmelon Kurucusu Sure Köse Ulutaş da şunu ekledi,

Talentmelon ekibi olarak ölçeklenmekte olan şirketlerin başarısı ve büyümesi için en kritik konunun yeteneği çekmek ve elde tutmak olduğunu görüyoruz.  Araştırmamızın özellikle pandemi ile daha da artan, yetenek çekme ve tutma rekabeti sürecinde, Türkiye start-up ekosistemine, yetenek stratejilerini oluşturma ve tekrar değerlendirme yolunda önemli katkılar sağlayacağına inanıyoruz.  Kendimize misyon edindiğimiz bu yönde, her yıl artan sayıda şirketten veri toplayarak, bu çalışmanın şirketlere, ücret ve yan haklar stratejilerine yön verecek, daha da derin analizler sunmasından mutluluk duyuyoruz.