x

Yeni e-ticaret kanununun şirketlere getirdiği sorumluluk ve yükümlülükler [Rehber]

eticaret-940

Konuk yazarımız Av. Şebnem Ahi, bilişim hukuku konusunda çalışmalar yapmaktadır ve HukukiWeb isimli programımızın da yapımcısıdır. 

İnternet üzerinden ticaret yapanları ve tüketicileri yakından ilgilendiren, Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun, 5 Kasım 2014 tarihinde Resmi Gazete’de yayınlandı ve 1 Mayıs 2015 tarihinde yürürlüğe girecek. Bu yazımda yeni kanuna göre e-ticaret şirketlerinde değişecek uygulamaları, rehber niteliğinde bir araya getirmeye çalıştım. Umarım faydalı olacaktır.

Asıl amacı elektronik ticarete ilişkin esas ve usulleri düzenlemek olan bu kanun, elektronik ticaret sürecinde yer alan kişilerin sorumluluklarını, aralarındaki sözleşmeleri ve bilgi verme yükümlülüklerini düzenliyor. Yeni yasa ile getirilen yükümlülükler ise şöyle;

Elektronik İleti göndermek için önceden onay almak zorunlu

email-spamYeni yasa bu konuda opt-in sistemini öngörüyor. Yani, alıcılara elektronik ileti göndermek isteyen satıcılar, öncelikle alıcının bu konuda yazılı onayını almak zorunda. Ancak, alıcı eğer iletişim bilgilerini bu amaçla verdiyse, kullanım ve bakıma yönelik sonraki elektronik iletiler için tekrar onay alınmasına gerek yok. Diğer yandan ticaretin devamını sağlamak amacıyla esnaf ve tacirlere gönderilecek iletiler onaya tabi değil.

Alıcıdan elektronik iletişim amacıyla onay alındı ise, oluşturulacak veri tabanı bu kanun hükmüne tabi tutulmamıştır.

Ayrıca ‘Elektronik ileti’ kavramı, sadece tanıtım e-postalarını değil, aynı zamanda kısa mesaj, faks, otomatik aramalar, telefonla yapılan aramalar, çağrı merkezleri tarafından yapılan aramalar, ticari amaçla gönderilen veri, ses ve görüntü içeriklerini de kapsıyor.

Elektronik iletinin içeriği ile ilgili düzenlemeler

ecommerce-tag-cloudAlıcıya gönderilecek elektronik iletinin içeriği, alınan onaya uygun olmak zorunda. Ayrıca bu ileti, satıcının adı, ünvanı gibi tanınmasına yarayacak bilgileri ve telefon numarası, faks numarası, kısa mesaj numarası ve elektronik posta adresi gibi güncel iletişim bilgilerini de içermek zorunda.

Alıcıya gönderilecek içeriğin, pazarlama veya cinsel içerik iletimi gibi amaçlarla gönderilmesi, siyasi propaganda içermesi de kanunla yasaklanmıştır.

Gönderilecek ileti, indirim, hediye, promosyon, yarışma, oyun niteliğinde ise, mesajın içeriğinde bunların niteliği açıkça belirlenebilir olmalıdır. Alıcının katılmak veya faydalanmak için hangi şartlara tabi olduğu; açıkça ve şüpheye yer vermeyecek şekilde anlaşılır olmalıdır.

Gönderilen ileti, önceden onay almadan gönderilirse düzenlenen idari para cezası bin TL ile 5bin TL arasında değişmektedir. Eğer onay alınmadan gönderilen ileti, bir defada birden fazla kimseye gönderildi ise bu durumda on katına kadar ceza düzenlenir.

Alıcının ticari elektronik ileti almayı reddetme hakkı

Alıcılar, dilediği zaman, gerekçesiz olarak ticari elektronik ileti almayı reddedebilir. Bunun için alıcılar satıcıya ret bildiriminde bulunmak durumundadır.

Satıcı, ret bildiriminin, elektronik iletişim aracılığı ile kolay ve ücretsiz olarak yapılabilir olmasını sağlamak zorundadır. Ayrıca alıcıya gönderdiği elektronik iletide buna ilişkin gerekli bilgileri sunmak zorundadır.

Satıcı, ret talebi kendisine ulaştığından itibaren 3 iş günü içinde elektronik ileti göndermeyi durdurmak zorundadır.

Sipariş ile ilgili yükümlülükler

Elektronik iletişim araçlarıyla verilen siparişlerde aşağıdaki esaslar geçerlidir: Ancak elektronik posta yolu ile yapılan sözleşmeler bu kapsamda değildir. Diğer istisnası da, taraflar tüketici değilse bu şartları kendi aralarında anlaşıp değiştirebilirler.

Satıcı, ödeme gerçekleşmeden evvel, alıcıya ödenecek toplam bedeli, sözleşme şartlarını açıkça sunmak zorundadır. Sonrasında siparişi aldığını teyit etmek zorundadır. Ayrıca sipariş tamamlanmadan evvel, alıcının siparişle ilgili girdiği bilgileri görebilmesi ve değiştirebilmesi için gerekli teknik imkanları sunmak zorundadır.

Bilgi verme yükümlülüğü

Hizmet sağlayıcı yani elektronik ticaret faaliyetinde bulunan gerçek ya da tüzel kişiler, elektronik iletişim araçları ile sözleşme yapmadan evvel aşağıdaki bilgileri sağlamak zorundadır. Yine elektronik posta yolu ile yapılan sözleşmeler bu kapsamda değildir. Diğer istisnası da, taraflar tüketici değilse bu şartları kendi aralarında anlaşıp değiştirebilirler.

Hizmet sağlayıcı; tanıtıcı bilgilerini, sözleşme ile ilgili teknik adımları, sözleşme satıcı tarafından saklanıp saklanmayacağı bilgisini, alıcının bu sözleşmeye ne kadar süre ile nasıl erişebileceğini, sözleşme tamamlanmadan evvel alıcının sözleşme için girdiği bilgi ve verileri nasıl düzelteceği, gizlilik kuralları ve alternatif uyuşmazlık çözüm yollarına ilişkin bilgileri, varsa mensubu olduğu meslek odası ile ilgili davranış kurallarını ve bunlara elektronik ortamda nasıl ulaşılacağı bilgisini alıcıya sağlamak zorunda olduğu gibi, sözleşme hükümlerinin ve genel işlem şartlarının alıcı tarafından saklanmasına da imkan sağlamak zorundadır.

Aracı hizmet sağlayıcıların yükümlülükleri

Aracı hizmet sağlayıcılar yani başkalarına ait iktisadi ve ticari faaliyetlerin yapılmasına elektronik ticaret ortamını sağlayan gerçek ve tüzel kişiler, hizmet sundukları elektronik ortamı kullanan kişi veya kurumların sağladığı içeriklerin veya bu ortam aracılığı ile satılan mal veya hizmetlerin hukuka aykırılığını kontrol etmekle yükümlü değildir.

Kişisel verilerin korunması

Hizmet sağlayıcı ve aracılar, saydığımız işlemler sebebiyle alıcı veya kullanıcılara ilişkin kişisel verileri elde ettiyse bu verileri güvenli bir şekilde saklamaları zorunludur. Kişisel veriler eğer 3. Kişilere iletilecekse veya başka amaçlarla kullanılacaksa, kişisel veri sahibinin onayının alınması zorunludur.

Uyulmaması halinde denetim ve ceza

Gümrük ve Ticaret Bakanlığı, ilgililerin bu kanuna uyup uymadığını denetlemek ve dilediğinde bilgi, belge ve defterleri istemeye, incelemeye yetkilidir. Talep edildiğinde yetkililere bu kolaylığı sağlamak da zorunludur. Kanunda sayılanlara uyulmazsa Bakanlık tarafından verilecek idari para cezaları 1000 TL ile 15000 bin TL arasında değişmektedir. Ayrıca kişilerin önceden onayı alınmadan gönderilen iletiler bir defada birden fazla kişiye gönderilmiş ise verilecek ceza on katı oranında artırılacaktır.

Görsel Kaynak: Dmitry_Tsvetkov / Shutterstock.com

Yorumlar (17)

  1. Enver Gökmen |

    elektronik ileti atma izni fazla kastırılmış önce spam telefon aramalarının önüne geçin. Beni aramaya hakkı olmayan saçma sapan firmalar telefondan arayıp birşey satmaya çalışıyor. Kimse de bunu hukuki bir ortama taşımak istemiyor çünkü uğraşmak istemiyor.

    Cevapla
    • Av. Şebnem Ahi |

      Merhaba Enver Bey, telefonla yapılan aramalar da bu kapsamda. Yukarıdaki bir kısmı yeniden paylaşıyorum.

      Ayrıca ‘Elektronik ileti’ kavramı, sadece tanıtım e-postalarını değil, aynı zamanda kısa mesaj, faks, otomatik aramalar, telefonla yapılan aramalar, çağrı merkezleri tarafından yapılan aramalar, ticari amaçla gönderilen veri, ses ve görüntü içeriklerini de kapsıyor.

      Cevapla
      • Elektronik ileti kavramı, telefonla yapılan aramaları değil telefon kullanılarak elektronik ortamda gerçekleştirilen ve ticarî amaçlarla gönderilen veri, ses ve görüntü içerikli iletileri kapsıyor.

  2. Şebnem Hanım; Kullanıcı web sitesine üye olurken, üyelik sözleşmesinde mail adresini bilgilendirme amaçlı kullanmak isteyip istemediğinin onayını alındıktan sonra kampanya ve indirim mailleri için tekrar teyit almamıza gerek var mı? Yeni kanunda C2C’ler ile B2C yükümlülüklerinin adil olmadığı kanaatindeyim.

    Cevapla
    • Av. Şebnem Ahi |

      Ahmet Bey Merhaba, en başta elektronik ileti için (izin veya onay yazılı olarak veya tıklama ile veya sözleşme ile) aldıysanız, tekrar almanız gerektiği konusunda bir düzenleme yok, ancak kampanya ve promosyonların içeriği ile ilgili yukarıdaki bir bölümü yeniden hatırlatalım. Detaylar için yönetmelik ve kanunu daha detaylı incelemenizi tavsiye ederim.

      ‘Gönderilecek ileti, indirim, hediye, promosyon, yarışma, oyun niteliğinde ise, mesajın içeriğinde bunların niteliği açıkça belirlenebilir olmalıdır. Alıcının katılmak veya faydalanmak için hangi şartlara tabi olduğu; açıkça ve şüpheye yer vermeyecek şekilde anlaşılır olmalıdır.’

      Cevapla
  3. Şebnem Hanım, spam aramalar veya emaillerle ilgili şikayet merci oluşturulacak mı yoksa adli süreç mi takip edilecek ?

    Cevapla
  4. Şebnem hanim merhabalar.
    Bir hastane mail veya mesaj attığında bu kanun kapsamına girmiş oluyormu ? Örnek: checkup yaptirana %50 indirim… Yani mesaj veya email atanın e-ticaret sitesimi olmak zorunda… Saygılarımla

    Cevapla
  5. Merhaba Şebnem Hanım,

    Kanun kapsamına ticari amaçlı olmayan sadece içerik üreten web sitelerinin bülten adı altında attığı mailler de giriyor mu? Web sitemde mailchimp’in kayıt ol formunu kullanıyorum, listeye manuel olarak 1 mail bile eklemedim, tamamı kendi kaydolmuş kişiler. Bunlara sitemde yer alan ticari olmayan yeni haberleri attığımda kanun kapsamında değerlendirilir miyim? Bu kişilerin bu formu doldurup kendi izinleriyle mail aldıklarını nasıl ispatlayacağım?

    Bir diğer konu ise web siteme reklam alırken reklam hakkında bilgi almak isteyenlere şu reklam şu kadar diye mail atamıyor muyum?

    Saygılarımla.

    Cevapla
    • Cafer Can Arslan |

      iletişim formu(reklam için) doldurulduğunda tabiki de mail atabilirsiniz.
      Bülten konusunda ise kaydolan kişi mail almayı açıkça onaylıyor ise herhangi bir sorun olmaz düşüncesindeyim

      Cevapla
  6. Alna adının ticaret sicil veya esnaf sicile kaydı nasıl oalcak merak içerisindeyim.

    Cevapla
  7. Bu yasa sadece satış amaçlı e-mail gönderimleri için mi geçerli acaba? Örneğin benim çeşitli konularda makaleler yayınlanan bir web sitem var. Web sitemden herhangi bir satış yapılmamaktadır. Bu web sitemin de e-bülten üyeleri var. Bu üyeler 1 Mayıs 2015 öncesi siteye üye olmuş kişiler. Bu e-bülten üyelerime e-mail yoluyla e-bülten göndermek için, üyelerimdem tekrar izin amam gerekecek mi? Bu konuda bilgisi olan varsa bilgi verebilirse çok sevinirim.

    Cevapla
  8. Yeni yasanın dergi ve gazetelerin medya kitlerinin (ilan tarifelerinin de yer aldığı) mail ekinde gönderimini engellediğini düşünmüyorum.
    Sektörel yayınlarda hedef kitle kişiler değil ticari firmalardır. Yasanın “esnaf ve tacirlere önceden izin alınmaksızın ileti gönderilebilir” ifadesi bu tür iletiler için geçerli olmalıdır. Sektörel bir yayının yeni çıkacak sayısının ve ekinin, içeriği ve ilan koşulları konusunda veri içeren bir ileti göndermesinin önünde bir engel olmamalı. Böyle bir engel hem bilgi alma hakkının hem de ticari faaliyetin (söz konusu olan sektörel yayınların ticari faaliyetlerinin) baltalalanması anlamına gelecektir.
    Sizin yorumlarınızı da merak ediyorum….

    Cevapla
    • Size katılıyorum. Amaç ticari faaliyetin önüne geçmek. Üzülerek söylüyorum ülkemizin bir ayıbı daha ortaya çıktı. Şunu net bir şekilde anlayabilirim. Kredi kartı, asistanlık, cinsel içerikli mesajlar vb. olumsuz kötü mesajlara yasa çıkarmaları daha doğru olacaktı. Ticaretle uğraşan herkes küçük büyük sektörü hiç farketmez kendisini sms ve email gönderimi yaparak duyurabiliyordu. Artık duyuramayacak. Çok yazık ki yasa yürürlüğe girdi.

      Cevapla
  9. Mail reklam hizmeti olarak sunucu hizmetleri toplu mail gönderim hizmetleri sağlamaktayız. Bu konuda yardımcı olabiliriz sizlere. Ayrıca firmalara izin almadan reklam tanıtım mailleri gönderimi yapılmakta buda yasanın 8. maddesinde yazmaktadır. Yasayı detaylı olarak inceleyebilir. Bizimel irtibat kurarak gerekli tüm desteği alabilirsiniz.

    Elektronik Ticarete İlişkin Yönetmelik Taslakları Hakkında Duyuruyu,
    T.C. Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Web Sitesinden İnceleyebilirsiniz…
    http://www.gtb.gov.tr/duyurular/elektronik-ticarete-iliskin-yonetmelik-taslaklari-hakkinda-duyuru

    Cevapla
  10. Merhabalar,

    sikayet mekanizmasini anliyamadim, nasil sikayet edilebilir? Izinsiz reklam gelmeye basladi diyelim, kanuna gore sikayet Il Mudurluge yapilmasi gerekir. Yani her gonderilen email icin cikti alip skayet yazisini doldurum taksiya binip Istanbul Valilige mi gitmemiz gerekir?

    Cevapla
  11. Merhabalar,

    sikayet kanali tam olarak anlayamadim. Yasaya gore sikayet ilk mudurlugune yapilmasi gerekir. Izinsiz email gelmeye basladi mi cikti alip sikayet yazip takiya atlayip Istanbul Valilige mi gitmemiz gereki her seferinde? Sikayet mekanizma asiri zor oldugu surece izinsiz arama, kisa mesaj ve email aynen gelmeye devam edecek.

    Cevapla

Bir Cevap Yazın