x

İnternetten Dosya Paylaşımı Engellenecek mi? Korsan Parti Gerekli mi?

Business HackHalen çok tartışma konusu olan sanal dünyada telifli içeriklerin paylaşımı konusunda ülkemizde yeni bir adım atılıyor. Kültür ve Turizm Bakanlığının 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu‘nda yapılması düşünülen değişiklikler ile bundan böyle internetten “fikir hırsızlığına” karşı daha ciddi  önlemler alınacak. Yeni düzenleme ile kanun dışına çıkanlar uyarı, idari para ve hapis cezasına kadar uzanan caydırıcı yaptırımlarla karşı karşıya kalabilecek.

Konuyla ilgili açıklama yapan Telif Hakları ve Sinema Genel Müdürü Abdurrahman Çelik, Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay ve sektör temsilcilerinin katılımıyla 2 günlük bir çalışma ile sözkonusu yasada yapılacak değişiklikleri Ekim ayına yetiştirmek istediklerini sektör ile paylaştı. Artan internet kullanımının telifsiz paylaşımlar ile sanatsal üretimi de etkilediğini belirten Çelik’e göre şimdiye kadar uygulanan ticari kullanım hakkındaki soruşturmaların dışında kullanıcılara da bazı sınırlamalar getirilecek ve servis sağlayıcılardan da gereken destek alınacak.

Çelik’in örnek gösterdiği ABD‘de bu ceza mekanizması çalıştırıldıktan sonra ilk uyarıda %70 oranında başarı elde edildiği ve bununla beraber çok büyük yaptırımlar gelmesini de normal karşılamak gerektiği vurgulanırken, son dönemde Amerika’da yaşanan ve $675.000’lık tazminatla sonuçlanan dava akıllara geldi.

Söz konusu davada Boston Üniversitesi öğrencisi Joel Tenenbaum, müzik dosyası indirdiğini ve dağıttığını kabul ettmiş, Telif Hakları Yasası’nı ihlal ettiğine karar verilen öğrenci 4 plak şirketine 675 bin dolar ödemeye mahkum edilmişti. Ancak öncesinde bazı anlaşmazlıklar olan ve cezayı ödemesi mümkün olmayan doktora öğrencisi davayı çözmek için çalışmalara başlamıştı. Şu anda da kendisine destek vermek için açılan site ve Twitter tartışmaları sıcaklığını koruyor.

Yine Minnesota’da geçen ay görülen benzer davada ise Jammie Thomas-Rassett isimli bir çocuk annesi kadın, paylaştığı 24 şarkı için $1,92 milyon para cezasına çarptırılmıştı ki bu da şarkı başına $80 bin’e denk geliyordu. Bu büyük cezai yaptırım kararlarının alınmasına imkan veren Amerikan yasalarına göre, müzik şirketleri ihlal edilen şarkı başına 750 ila 30 bin dolar arasında tazminat hakkı kazanabiliyor. Ancak jüri, ihlalin kasıtlı olduğuna karar verirse, cezayı şarkı başına 150 bin dolara kadar yükseltebiliyor.

Türkiye’de yasadışı mp3 paylaşımına karşı başlatılan sürecin başlangıcında katıldığım ve Mü-Yap genel başkanının konuyla ilgili sektörden fikir aldıp bilgilendirme yaptığı bir toplantıda hararetli tartışmaların olduğunu çok net hatırlıyorum. Geçen süreçte Mü-Yap baskın çıkarak yüzlerce site ve forum kapattı, ancak parça başı 1 liradan müzik satan servisler piyasada tutunamadı. Ardından büyük markaların (TTNET, AVEA, Turkcell) sponsorluk adı altında aldıkları telifli parçaları kullanıcılara ücretsiz sunması da yine sanatçılara albüm satışı olarak bir fayda sağlamadı.

pirat-partietÜlkemizde bunlar yaşanırken 2006 yılında İsveç’te sanal ortamda telif haklarını esas alan Pirat Partiet (korsan partisi) adlı siyasi bir parti kurulmuştu. Bu parti siyasi sansürlemeler ve telif haklarına karşı vermiş olduğu mücadele ile özellikle gençlerin desteğini alarak 2009 yılında hem ülke meclisine hem de Avrupa Parlamentosu‘na girmeye hak kazandı. Farklı bir bakış açısıyla kullanıcı tarafında eşitlik yaratmak isteyen parti dünyada da benzer örneklerin çıkmasına neden oldu ve son dönemde ülkemizde “Korsan Parti” tartışmaları, hatta atılımları başladı.

Artık daha sert sonuçlarla karşılaşabileceğimiz gelecek dönemde, yasaların gerek müzik gerekse film endüstrisine yönelik patent ve telif korumak için ne tür yaptırımlar uygulayacağını merakla beklemeye başaladık bile. Kullanıcıların bir hak olarak gördüğü telifli/telifsiz içerik paylaşımında, ticari amaçlar dışında işe bulaşan herkesin cezalandırılacak olması ülkemizde adı anılan karşı tepkilerin oluşumunu hızlandıracak mı, kim baskın çıkacak merakla bekliyoruz.

Yeni yasa görüşmeleri kapsamında sektörden konunun dinamiklerini bilen hangi isimlerle bir araya gelinecek bilmiyoruz ancak biz de sahip olduğumuz önemli okuyucu kitlesinin fikirlerini burada alarak geleceğe ışık tutmak istiyoruz.

“Telifli içeriklerin internet üzerinde paylaşımı hakkında ne düşünüyorsunuz?” anketimize katılırsanız memnun oluruz. Ayrıca görüşlerinizi yorumlarda da paylaşırsanız konu hakkındaki genel yaklaşımı görmüş oluruz.

[poll id=”13″]

Yorumlar (20)

  1. Tamamen herşeyin ücretsiz olması Telif haklarını zedeler. Ben yazılımcıyım. Ve bir program yazdığım zaman bunun bir telifi söz konusu. Ücretsiz olarak ‘crack’ dosyalarıyla net dünyasında dolaşması beni hem madden hem manen zedeler. Bir sanatçı için de geçerlidir bu. Siz söz yazacaksınız. Beste yapacaksınız. Ama bu internette ücretsiz olarak gezinecek. İnsanlar bundan ekmek yiyor. CD satıyorlar. Satılan bir ürünü internetten ücretsiz edinmeyi doğru bulmuyorum. Müzik paylaşımı ‘limewire’ gibi programlarla aştı gitti kendini. Bunun önüne geçmek kolay olmayacak kanaatindeyim…

    Cevapla
  2. Koysunlar buna da yasağı. Fakirin yaşamaya hakkı kalmasın. 600tl maaşla kıt kanaat geçinenler ise internet’in i’sini, film’in f’sini bilemeden göçsün gitsin bu dünyadan.

    http://www.internethaber.com/news_detail.php?id=203530 şuraya bir bakın Allah aşkına. Filmleri, mp3leri, albümleri alınabilecek makul fiyata soktular da bizim insanlarımız mı almadı. Bu insanları yine bizim halkımız zengin etti.

    Şu anda villalarına altından heykel dikemiyorlar, yeni bir jet alamıyorlar, bir kaçtane benzin istasyonu kuramıyorlar diye yine halkın sırtına kene gibi yapışacaklar. Amerika ile kıyaslayanlar mp3, film fiyatlarını da ona göre kıyaslasınlar. Kişi başına düşen milli gelir arasında uçurum var ama dvd, mp3 fiyatları bile onlardan pahalı.

    Korsanlık hırsızlıksa, sanatçıların yaptığı da soygunculuktur!…

    Cevapla
    • Ücret konusunda haklısınız. Makul fiyatlarda değil ürünler, içerikler. Ama… Amaa… Korsanlık hırsızlıktır ve sanatçıların yaptığı da ticarettir… Soygunculuk değildir… Tamam, fiyatlar uçuk olabilir. Evet. Hadi filmleri geçtik, 10 lira civarında fiyatları var. Kimi için bu da sorun olabilir ve 3 liralık korsana yönelebilirler. Üstelik korsan dvd’nin izledikten sonra değiştirilebilmesi de ilgi topluyor. Ancak film fiyatları eskiden 10 lira da değildi. Ucuzlama söz konusu. Lakin, halâ oyun fiyatları uçuk cinsten. 60-70 liradan başlayan oyunlar var. Halkımız tabii ki buna aldıkları düşük ücretleri yetiştiremeyecek ve korsana yönelecektir. Haklısınız bu konuda…

      Cevapla
    • M. Emre Aktaş |

      EVET! .. Kesinlikle haklısın bu ülkedeki yapılacak yenileklerde ki özelliklede maddi konulardaki yeniliklerde Amerika ile kendilerini kıyaslamaları tamamen aptallık.

      Amerikada bir askeri ücret bile 1000 doların üstünde iken 350 dolar askeri ücretle geçinmeye çalışan vatandaşlarımızı Yok Emek Hırsızlığı diye bahaneler uydurarak diledikleri filmi seyredip, diledikleri müziği dinlekten mahrum etmeye hakları yok.

      Madem özgürlük var bu özgürlük her konu için geçerli olmalı. İsteyen parasıyla alır, parası olmayanda KORSAN a devam..

      Cevapla
      • Ömer HENDEM |

        Değişik ve hoş bir yaklaşım..: )

        Asgari ücret diye düzeltirsek daha doğru olur .)

        İyi günler…

  3. Bence tüm telifli içerikler her koşulda koruma altına alınmalı. Çünkü blogcular olarak biz de içerik üretiyoruz ve yazılarımızın kopyalanmasını istemiyoruz. Biz bile telif hakkına karşı gereken saygıyı gösteremezsek vay ülkenin haline.

    Cevapla
  4. Mü-Yap DRM DRM diye uğraşsın dursun, indirdiğimiz “yasal” müzikleri bile zorlukla dinleyelim, sonra niye korsan dinliyor bunlar diye düşünüp dursunlar…

    Eğer yararlandığım yazılımlar, dinlediğim müzikler, izlediğim filimler insancıl fiyatlarda ve korsan kalitesinde olursa, ben niye korsan indireyim ki?

    Dikkantinizi çekiyorum korsan kalitesi dedim: Zira Sim City’nin orijinalini aldıktan sonra her seferinde CD takmamak için crackledim. Öyle bir duruma geldik ki, Windows’un lisanslamasıyla yok aktifleştirmesiyle, yok recovery diskiyle uğraşacağıma bir defa kırmak daha kolay geliyor bana.

    Daha debelensinler haklarımızı koruyacağız diye. Bir yöntemini buluruz biz.

    Cevapla
    • Araba da pahalı, benzin de pahalı, et de pahalı…hatta fakirseniz herşey pahalı.. Çalalım mı şimdi yani herşeyi.

      Cevapla
  5. internet denen birşey çıktı, milyon dolarlar dönüyor, ama bu adamlar bu işten 5 kurus kazanamadılar, hala nasıl kazanıcaz diye ugrasiyorlar, baska acıklaması yok.

    Cevapla
  6. yurtdısında sanatcılar her türlü kazanıyor sadece albumden değil tshirtunden tut bardagına kadar ve çoğu internetten download a karsı değil çünkü bedava tanıtıyorlar kendilerini. Türkiyede yapımcıların parayı cebe indirdiğini düşünürsek sanatcıyada 3-5 bişe kalır. internetten müzik indirme olmasa çoğu sanatçının konserlerine kimse gitmezdi. hayranıysan albumu alırsın beyeniyorsan alırsın , programı beyeniyorsan destek vermek / destek almak istiyorsan para verir alırsın falan filan.

    Cevapla
    • Aynı mantıkla Radiohead bir albümünü sadece internetten ücretsiz olarak yayınlamıştı. O kadar çok para verip indiren oldu ki normal albüm satışından çok daha fazla para kazandılar. Bir de inanılmaz bir kitleye ulaşıp konser parasından vurdular asıl.
      Mainstream düşünüp küçük adamlık yapmak yerine tamamen online’a doğru giden bir dünyada yaşadıklarını kabul edip ona göre bundan fayda sağlamanın yolunu bulmaya çalışması lazım bu bulunmaz hint kumaşı içerikleri yaratan vatandaşların 🙂

      Cevapla
  7. Bu saatten sonra ne yapılırsa yapılsın dosya paylaşımının önüne (internet tamamen kapatılmadığı sürece) kimse geçemez. Maksat para kazanmaksa yurtdışı uygulamaları gibi ücretsiz mp3 dağıtıp konser vb. organizyonlardan para kazanma yolunu tercih edebilirler. Zamanında düzenlemesi yapılmayan bu konunun bu saatten sonra düzeltilmesi imkansız…

    Cevapla
  8. Sektör bir bakıma kendi içinde çelişiyor. İnsanlara bir yandan daha yüksek kapasiteli müzik çalarlar sunarken diğer yandan da korsanın önüne geçmeye, bunu cezalandırmaya çalışıyorlar. Kabaca 1000 parça alan bir mp3 playerı doldurmak için 85 cd almak gerek. Bunu da en kötü 10 lirayla çarpsanız karşınıza Türkiye şartlarında gözden çıkarılması hiç de kolay olmayan bir rakam çıkıyor. Kaldı ki almayı düşünseniz dahi elde Türkiye’den elde edemeyeceğiniz parçalar var. Dijital download yöntemi de pek çok insan tarafından güvensiz olarak görüldüğü ya da -benim gibi- kredi kartı kullanmayan insanlar tarafından kullanılamadığı için geçersiz kalıyor. Ben de sanatçıların promosyon ve konser bazlı kazanç elde etmesinden yanayım. Tabiki bunun dışında pek çok gelir modeli kullanılabilir -radiohead in rainbows örneğinde olduğu gibi- ya da sıfırdan oluşturulabilir. Şu an var olanların da gökten inmediği aşikar.

    Sonuç olarak ağır yaptırımlar sanatçılara hiç bir şekilde fayda sağlamayacağı gibi internet gibi müthiş geniş ve hızlı bir mecrada da kendilerini göstermelerinden alıkoyacaktır. Kaybedenin sadece sözgelimi korsanlık yapan insanlar olmayacağı kesin.

    Cevapla
  9. Sen konser vermeye gelip gözümün önünde dudak oynatarak şarkı söyler gibi yaparsan bende internetten indirir kesedini almış gibi yaparım. O kadar konsere gittim konser sırasında gerçekten şarkı söyleyen kişi sayısı parmakla sayılabilecek kadar az.

    Cevapla
    • Muhteşem bir yaklaşım… Gerçekten öyle. Birkaç tanesinde gerçek ses duydum… Ve şu sözünüz çok hoşuma gitti. ‘Sen konser vermeye gelip gözümün önünde dudak oynatarak şarkı söyler gibi yaparsan bende internetten indirir kesedini almış gibi yaparım.’ Aynen öyylee…

      Cevapla
  10. Telif hakkı konusunu ve bu yüzden “para kaybettik” fikrini, rakamlar destekliyor gibi gözükmesine rağmen yanlış buluyorum.

    Birincisi paylaşımı engelleyemezsiniz. İnternet başındaki milyarlar bir yolunu bulacaktır. Hadi internet başındakini yakaladınız, ben bunu arkadaşımdan alıp kopyalayabilirim veya TV’den-radyodan DVD playerıma kaydedebilirim. Bunu nasıl tespit edeceksiniz? Y shazam gibi bir program çıkar ve dinlediğim şarkıyı anında cebime-ipoduma indirme şansı bulursam ne yapacaksınız? Teknoloji bu!

    Madem Napster, Limewire, vb. ile baş edemiyorsun ve belli ki bunu delmenin bir yolu bulunacak; o zaman bunu sen kendi sitenden bedavaya indirt. Sitene reklam al, sitenden çapraz ürün satışı yap… İnternet üzerinden konser ver…

    Mutlaka bir çözüm bulabilirsin ama çözüm telif hakkı yasası değil!

    Cevapla

Bir Cevap Yazın