x

Gözel ölke Azerbaycan acı çekiyor

barcamp-caspian-2009Barcamp Caspian ve bir kaç özel toplantım için bu haftasonu 16 saatimi Bakü’de geçirdim. Azerbaycan hakkında topladığım olumlu/olumsuz notlarımı paylaşmak istiyorum.

Öncelikle internet kullanıcılarının yüzde 95’inin hala dial-up (38k/56k) bağlantı kullandıkları gerçeğinden başlayacağım. ADSL‘in bir kaç senedir devlet eliyle satıldığı ülkede; bu fiyatlar 1mbit için ilk günlerde 450 YTL civarındayken, özel işletmelerin de ADSL satabilir hale gelmesiyle bugün 1mbit=250 YTL civarında. Bu süreci hızlandıran en önemli etken de Azerbaycan Internet Forumu‘nun(özellikle başkanı Osman Gündüz’ün) baskıları olmuş.Sivil toplum konusunda bundan önceki senelerde başarılı olamayan Azerbaycan‘da, Barcamp gibi web etkinlikleri sayesinde gençlerin de bu örgütlere katılımı artmaya başlamış – ki hızlı ve olumlu gelişmeler bu şekilde devam edeceğe benziyor.

azerbaycan3

İkinci önemli sorun da yine bir monopoli ile ilgili. Azerbaycan‘da .az uzantılı bir domain adresi almak isterseniz bir pasajın içinde ve alt katında bulunan özel bir şirkete gidiyorsunuz. 2 kişi çalışanı olan bu yerde, bir yıllık alan adı bedeli olarak 90 YTL‘yi gözden çıkartmalısınız. Yenileme ücreti de her sene 45 YTL civarında. Maliyetten öte, prosedür de çok sinir bozucu gerçekleşiyor. Öncelikle bu alan adıyla nasıl bir proje yapacağınızı anlatmak zorundasınız ve dinamik formlarla online olarak gerçekleştiremediğiniz bu işlemler için belki de günlerinizi harcayabilirsiniz. Tabii ki uygun görülür de alabilirseniz! Bir kaç Azeri arkadaşla yaptığım sohbet sonucu şunu farkettim ki girişimciler projelerini bu şahıslarla paylaşmaktan da çekiniyorlar. Düşünsenize hayal kurmaya, ağız tadıyla girişimin ilk heyecanı olan alan adına dahi kavuşamıyorsunuz…

Azerbaycan Internet Forumu Başkanı Osman Gündüz‘e bu durum hakkında neler planladığını sorduğumda, beklediğim cevaplarla karşılaştım ve bazı konularda fikir verdim. Sanırım bu sorunu da önümüzdeki dönemlerde ICANN‘dan gelecek olan uzmanların raporlarıyla çözecekler ve kısa sürede Kafkas Üniversitesi‘nin başını çekeceği bir birlikle bu talihsizlikten de sıyrılabileceklerini düşünüyorum.

Bunca olumsuz şeyden sonra dev WiMAX projesinden bahsedeceğim. Bir ay sonra ülkenin en büyük telekomünikasyon şirketlerinden biri olan Delta Telekom ile Alcatel‘in iş birliği ile ülkenin büyük bir yüzdesine mobil WiMAX ulaştıralacakmış. 2 milyon kullanıcıyı karşılayacak kadar alıcının ithal edildiğini belirten yetkililerden aldığım detayları, önemli şirketlerin sahiplerine doğrulattım. Bir yandan ucuzlayan ADSL, bir yandan da bu WiMAX projesi ile Azerbaycan kısa sürede çok yol alabilir.

Bu olumlu gelişmeleri takip edeceğim, gelişmeler beklenildiği gibi ilerlerse bir yazı da Azerbaycan‘daki web 2.0 girişimcileri için yazacağım. Anladığım kadarıyla bugüne kadar haber portalı Day.az ve bir kaç önemli WAP şirketi dışında gelir modelini garantilemiş şirket yokmuş Azerbaycan’da. Bir de ilgimi çeken ve gelecek vaadeden teknoloji çözümü SilverKey (PayPal benzeri) Azerbaycan’ı mikro ödemeye alıştıracak gibi gözüküyor. SilverKey‘in bu kadar imkansızlık içinde çok düzgün adımlar attığını söylemeliyim.

azerbaycan1

Türkiye ile çok sıkı ilişkiler kurmak istediklerini her seferinde dile getiren ve özellikle uygulama geliştirme/tasarım konusunda bilgi paylaşımına ihtiyaç duyduklarını belirten Azerbaycanlı girişimcilere ülke olarak elimizden geldiğince yardım etmeliyiz.

Ayrıca; Barcamp etkinliğini kusursuz şekilde sahiplenen Rashad Aliyev‘e ve Ilgar Mirza‘ya teşekkür etmek istiyorum ve bu hırslarının her geçen gün daha ileriye gitmesini istiyorum.

Gözel ölke Azerbaycan‘da daha paylaşılacak bir çok dostluk, görülecek bir çok yer var, yenilecek yemekler ve dinlenecek harika şarkılar var. Ben, ülkem adına, açılışı yaptığım için kendimi çok şanslı hissediyorum.

Yorumlar (22)

  1. Azerbaycan’ın ekonomisi nasıl tam bilmiyorum ben 🙂

    1 mbit 250 tl ise gelirleri çok iyi demekki
    ?

    Cevapla
    • Hayır, insanların gelirleri çok iyi olsaydı internet kullanıcılarının yüzde 95′i Dial-up kullanmak zorunda kalmazdı.

      Cevapla
    • Bizde avrupa ülkelerinin tümünden daha fazla internet erişim ücretleri veriyoruz hatta onların yarı hızında 🙂 bende hep senin gibi düşünmüşümdür sanırım biz avrupadan kat kat zenginiz diye 🙂 ama gerçekler öyle değil ya telekom yada İstatistik ensütüsü bizi kandırıyor gibime geldi.

      Cevapla
    • tabii ki çok güzel sen ne sanmıştın dostum………….

      Cevapla
  2. @Barış
    dikkat etdiyseniz ülkede 95% kullanıcının hala dial-up kullandığı vurqulandı. Yani gelir seviyyesi o kadarda yüksek deyil.

    Ayrıca yazı için de Erhan`a teşekkürler. Ona anlatdıklarımızı kısaca özetlemiş.
    Bizim internet sektörü ile Türkiyedekinin temel farkı sansür ve dovvnload…

    Cevapla
    • Belki yeni bir servistir bu dsl onlarda o yüzdne tam sistemlerini blmiyorum azerbaycanın.

      Ama o zaman azerbaycana DSL yatırımı . “Ciddi şekilde kazandıracak” bir sektör olurdu _?

      Cevapla
  3. Azerbaycan’daki sektörel gelişime en büyük katkı sağlayacak olan hizmet sektörüne özel çözümlerin üretilmesinden geçtiğiniz düşünüyorum.

    Yani burada sosyal ağ sitelerinin bir şekilde fazlasıyla ortaya çıkması sektöre bir canlılık katmaz. Bireysel olarak sağlık, eğitim ve özellikle mobilite servisleri ile buna benzer internet girişimleri sektörü büyütmek için fazlasıyla yetecek gibi görünüyor. En azından bunlara ihtiyacın olduğunu rahat bir şekilde gözlemliyoruz.

    Keyifli bir yazı olmuş 🙂 sektörel gözlemlerini daha etkin yazmalısın Erhan. İyi Çalışmalar…

    Cevapla
  4. Demekki oradaki sistemde buradaki gibi olumsuzluklar üzerine.Bizim memleketten düşük bizimkilerde avrupaya göre düşük internet 10 lira lsun 🙂 !!!!

    Cevapla
  5. Evet Azerbaycan durumu anlattınız üzere geriden takip konumunda ..
    Ama bir şeyide sormak istiyorum azerbaycan da bilgisayar kullanımı ne kadar yaygın nasıl bir oran var acaba ?

    Cevapla
  6. Öncelikle araştırması ve güzel yazısı için Ehran Erdoğana teşekkür ederim.. Azerbaycanda büyüyen yaşayan bu toprağın bir kızı olarak şunu söyleye bilirimki, bu ülkede web 2.0 girişimcisi olmak vede, genclerin akıllarındaki projeleri hayata geçirmek bi hayli zor.. Erhan beyin söylediği gibi %95 kullanıcıların hala dial up kullanması bir dert, hadi onuda geçtim fiyatlar baya düştü.. Download upload kotalı bile olsa adsl kulananları artıyor.. Fakat buda sorunların yarısı.. Hadi diyelim bir site açmak istiyorsun alan adı almakla bitse neyse.. Sitenin istediğin gibi olması için, dunya seviyesinde bile olmaz ise en azından kaliteli bir site olmasi için uzman insanlarla çalışmak istersin.. Maalesef bu alanda uzman bulmakda zor.. Helede yabancı projelerini sitelerini takib ediyorsan, sana sunulan hizmetten nederecede tatmin olursun tartışılır.. Bu alanda eğitimli insanlar az.. Fiyatlarda malum :).. Fakat bu kadar sorun içinde bizde ne diyoruz hala umudumuz var diyoruz.. Tabi Türkiyeden daha çok öğreneceğimiz şeyler var..Azimli genclerimiz de çok.. Çözümü olmayan sorun yoktur :)Bu sorunlarında yakın zamanda çözüleceğine inanıyoruz 🙂

    Cevapla
  7. @Gökhan sel
    bilgisayar kullanım oranında giderek artış var. şu anda bir rakkam söylemek çox güç.
    ancak bu da bir gerçek ki, azərbaycan`da kullanım yüzde yüz olsa bile bu türkiye nüfuzunun 11% eder. kullanıcı oranının düşük olması bir azda sektörün yavaş işlemesine neden oluyor.

    Cevapla
  8. malesef Azerbaycan’in bundan cok daha onemli sorunlari var, umarim bir an once onlari cozerler de sira buna da gelir..

    Cevapla
  9. @Shaig M
    Kullanıcı oranın zaten ülkemize göre hesaplanmamalı Azerbaycan kendi oranları göz önüne alınmalı.
    Diyecegim burada bilgisayar kullanım oranının yükselmesi dogal olarak internet kullanımıda tetikleyerek fiyatların degişiklik göstermesini saglayacak. Ülkemizde evlere ne kadar çok bilgisayar girerse internet fiyatları o kadar aşşagı çekilip bu evlere ulaşmak için çaba harcıyor.
    Ama Azerbaycan bu gelişimin hızlı olacagını düşünüyorum ve bilgisayar kullanan kitlenin artması ile kaliteli işlerin çıkacagına hiç şüphemiz yok …

    Cevapla
  10. Tabii her ülkenin sorunları olduğu kadar Azerbaycanın da vardır ama şuan burda tartıştığımız Azerbaycanın internet sorunu.
    Yazı için Erhana çok teşekkür ederim. Konuştuklarımızı kısaca özetlemiş ama bunu da belirtmemde fayda var. Azerbaycanda ADSL kabloları daha yeni yeni yapılandığından genelde her kes 512kb adsl alıyor aylık fiyatı 70ytl civarında. Ama daha aileler 1mb-e gecemedi bu ad farkl acınacaklı halimiz. Ama umutluyuz.

    Cevapla
  11. Lütfen Azerbaycan’ın nüfuzunu da göz önünde bulundurun. Tüm nüfuz İstanbul’un yarısı kadar. İnternet kullanıcıları sayısı ise İstanbul’un bir semti kadar. Bu kadar az kullanıılar için çok böyük yatırımlar yapılması ekonomik açıdan pek akıllıca olmazdı. Özel şirketler para kazanmak zorundalar, başka türlü gelişemezler. Bu nedenle bununla devlet ilgilenmelidir, çünki sadece devler gelir beklemeden iş yapa bilir.

    Cevapla
  12. Barcamp etkinliğine geçen hafta sonu Azeri bir arkadaşım da katıldı. Mobil uygulamalarla ilgili sunum yapmış. İnternetin çok pahalı olduğunu söylüyordu sürekli zaten. Evden dial-up bağlanıyor. Yazık…

    Cevapla
  13. Internetin gercekten boyle pahaliya satilmasi istifadecileri engellemekte. Avrupadan min 20 mbs internete 30 euro para vermeye alishik oldugumuz halde burada dial up kullanaga “mahkumuz”, cunki fiyatlar gercekten chok pahali. Neden olarak 1ci sebeb Azerbaycanda telefon hatlarinin optic olmamasi, eski metallic olmasi dene bilir, ama bence, ayni durumda olan komushu ulkede Gurcustanda , neden acaba 3-4Mbs hizli adsl 15-20 USD`yedir? Azerbaycan, iktisadi gucuyle regionda onde giden bir devlet olmasina ramen, hala , telekommunikasiya fiyatlari chok pahali, deyishik istikametleri aramak icin kart sistemine gecilmemishdir. Sebeb bir tek teknik ve altyapi olmayib bu engellerden faydalananlarin olmasi bence. daha cok informasyon, daha chok bilgi demek, baha chok bilgi, daha chox hakklarin savunulmasi demektir.
    Bir gun bu da cozulur… 1 sene once Azerbaycanda 4mbs adsl’den yuksek hiz yok iken aktik shu rakam bu gun 6-7 mbs yaklashmakta fakat 6 mbs`nin fiyati 3200 USD, evet 32 ve 320 diil 3200 USD

    Cevapla
  14. Sizlere reşekkür etmek istiyorum. Benim Ülkem’in sorunlarının Webrazzi’de “tartışılması” çok hoşuma gitti doğrusu. Webrazzi kurucusu’nun da “Türküye’nin yükselen 25 digital starı” arasında olması bu konuya cidden “çözülecek” (inş.)gözüyle bakmama, dolayısıyla sevinmeme sebep oldu. Kolay gelsin. 🙂

    Cevapla
  15. Biz kendi ülkemiz için avrupanın çok gerisinde olduğunu düşünürken Azerbaycan’ında bizden ne kadar geri kalmış bir ülke olduğunu bu yazıyla daha iyi anlamış oluyoruz

    Cevapla
  16. Merhaba arkadaşlar, güzel bir yaklaşım yapmışsınız hocam, sizi tebrik ederim.

    Domain alımı araştırması yaparken google buraya yönlendir beni. Geliştirmiş olduğumuz bir proje için internet üzerinden .az uzantılı domain almak istiyoruz, ama bir türlü bu hizmeti online verecek bir firma bulamadık. Yurtdışında bulduklarımız yıllık 300-400 usd gibi bir uçuk fiyat istiyorlar. Bu konuda tecrübeli olan arkadaşlar yardım ederlerse sevinirim.

    Şimdiden teşekkür ettim.

    Cevapla

Bir Cevap Yazın